Marketupdate

Blog

  • Rusland ondersteunt roebel met $1,75 miljard

    De centrale bank van Rusland heeft in twee dagen tijd $1,75 miljard van haar dollarreserves gebruikt om de waarde van de roebel te ondersteunen, zo meldt Bloomberg. Daarmee is het de grootste valuta-interventie die de centrale bank gedaan heeft sinds de Russische inval in de Krim in maart.

    In een jaar tijd heeft de Russische roebel bijna een derde van haar waarde verloren ten opzichte van de Amerikaanse dollar. Door de sancties tegen Rusland en door de sancties die Rusland zelf heeft opgelegd aan verschillende Westerse landen kwam de munt nog meer onder druk te staan. Buitenlandse investeerders hebben in de zomer al miljarden dollars weggehaald uit Rusland. Daar komt bij dat Russische bedrijven soms schulden hebben die terugbetaald moeten worden in euro’s en dollars, waardoor er relatief gezien meer vraag is naar deze valuta en minder naar roebels.

    “De roebel staat permanent onder druk door een aanhoudende vraag naar buitenlandse valuta waarmee schulden afbetaald kunnen worden”, zo verklaarde analist Vladimir Evstifeev van OAO Bank Zenit uit Moskou aan Bloomberg. “Ook de afbrokkelende wapenstilstand in Oekraine zet de roebel onder druk”, zo voegde hij eraan toe.

    Interventies

    De Russische centrale bank heeft zich vijf maanden land onthouden van valuta-interventies, maar door de snelle waardedaling van de laatste tijd bereikte de roebel de bovengrens van de bandbreedte waarbinnen de munt volgens de centrale bank mag bewegen. Die grens ligt op 44,60 roebels tegenover een mandje van andere valuta. De interventies van de centrale bank gaan ten koste van de buitenlandse valutareserves, waarvan Rusland in totaal nog $456,8 miljard heeft. Vergeleken met eind vorig jaar zijn de valutareserves van de Russische centrale bank met 11% gedaald. De export van olie levert Rusland nieuwe valutareserves op, maar door de daling van de olieprijs lopen ook die inkomsten terug. De schade blijft voor Rusland niet beperkt tot een zwakkere roebel. Ook de regering van Poetin merkt de negatieve gevolgen in de vorm van een hogere rente op staatsobligaties. Om geld op te halen moet de regering nu 1,21 procentpunt meer rente betalen dan op het moment waarop Poetin het leger opdracht gaf de Krim binnen te vallen.

    russian-ruble

    De centrale bank van Rusland spreekt valutareserves aan om roebel te ondersteunen

  • Video: Warren Mosler over het geldsysteem

    In de volgende video legt econoom Warren Mosler uit dat het geldsysteem eigenlijk één groot boekhoudkundig systeem is van getallen op bankrekeningen en dat al het geld zijn oorsprong vindt bij de overheid, die geld in omloop brengt door het simpelweg te spenderen.. Mosler onderscheid de private sector en de overheid en komt daarbij tot de conclusie dat de private sector alleen besparingen kan hebben als de sector overheid tekorten maakt of als er een positief saldo is met het buitenland.

    Mosler geeft een interessante invalshoek op het moderne geldsysteem, ontdaan van alle nostalgie van gouden en zilveren munten en door edelmetaal gedekte geldsystemen. Volgens Mosler is het cruciaal dat de overheid in crisistijd meer geld uitgeeft dan er binnenkomt, zodat consumenten genoeg te besteden hebben en de werkloosheid laag blijft.

    Volgens de visie van Mosler is een hoge staatsschuld en een hoog begrotingstekort geen enkel probleem, zo lang het land zelf het beheer heeft over de valuta waarin de schulden gemaakt zijn. Wel merkt hij daarbij op dat het hebben van een eigen munt geen vrijbrief is voor de overheid om eindeloze tekorten te maken. Dat kan op termijn inflatie teweeg brengen. Verder legt de econoom uit dat het betalen van belastingen een essentieel onderdeel is in een modern geldsysteem. Door belastingen af te dwingen in een bepaalde valuta ontstaat er vraag naar de betreffende valuta. Ook zorgen belastingen ervoor dat er niet teveel geld in de handen van huishoudens is, want dat zou op termijn kunnen leiden tot een hoge inflatie. Via het belastingstelsel kan de overheid de bestedingen van verschillende inkomens- en vermogensgroepen sturen, denk aan de talloze subsidies, heffingen en belastingen die een moderne samenleving kent. Geïnteresseerd in het verhaal van Warren Mosler? Lees dan ook zijn werk Seven Deadly Innocent Frauds of Economic Policy (pdf).

  • Optimisme over Nederlandse woningmarkt groeit

    Overheerste er in de afgelopen jaren terughoudendheid op de woningmarkt, nu durven meer mensen weer een huis te kopen. De Eigen Huis Marktindicator van de Vereniging Eigen Huis (VEH) steeg in het derde kwartaal van dit jaar namelijk naar recordhoogte. Het vertrouwen dat Nederlandse consumenten hebben in de woningmarkt bereikte volgens deze indicator het hoogste niveau sinds 2004, toen de Eigen Huis Marktindicator werd gelanceerd. In het derde kwartaal van dit jaar waren er voor het eerst sinds jaren weer evenveel mensen optimistisch als pessimistisch over de huizenmarkt, terwijl die laatste groep jaren lang de overhand had. De indicator van de VEH laat sinds januari vorig jaar een onafgebroken stijging zien.

    Hoewel de huizen in Nederland nog steeds relatief duur zijn ten opzichte van het inkomen wordt het optimisme ten aanzien van het kopen van een huis steeds groter. Sinds 2013 neemt het aantal transacties weer toe en de laatste maanden gingen ook de prijzen gemiddeld weer heel iets omhoog. Startersleningen, belastingvrije schenking tot €100.000 en de lage rente hebben daar een belangrijke bijdrage aan geleverd.

    Huishoudens onder water

    Het aantal huishoudens dat onder water staat lijkt ook te stabiliseren, zo schrijft de Telegraaf vandaag. Momenteel hebben 1,5 miljoen huishoudens een hypotheekschuld die hoger is dan de waarde van hun huis. Dit zijn voornamelijk de huiseigenaren in de leeftijdscategorie van 25 tot 45 jaar. Van de jonge starters tussen de 25 en 30 jaar heeft zelfs 80% onderwaarde op de eigen woning. Het herstel moet dan ook vooral komen van de starters, die kunnen profiteren van de relatief lage maandlasten.

    eigen-huis-marktindicator

    Vertrouwen in de woningmarkt neemt toe

  • Grafiek: Waar is de huizenmarkt het duurst?

    Er zijn verschillende manieren om de ontwikkeling van de huizenprijzen in kaart te brengen, waarvan de gemiddelde prijs ten opzichte van het gemiddelde inkomen één van de meest gebruikelijke is. Door niet de prijzen, maar de betaalbaarheid van woningen als uitgangspunt te nemen wordt het veel makkelijker de ontwikkeling van de huizenprijzen tussen landen te vergelijken. Dat is precies wat de volgende grafiek, die we aantroffen op het blog Woningmarktcijfers, in kaart brengt.

    De grafiek bestrijkt de periode van begin jaren ’80 tot en met het jaar 2011. We zien dat de huizenprijzen in 2011 relatief goedkoop waren in Japan en de Verenigde Staten en dat de prijzen in Nederland in dat jaar het hoogst waren. Dat terwijl de Nederlandse huizenmarkt toen al een behoorlijke daling achter de rug had. Zouden we de grafiek doortrekken tot 2014, dan zouden we een betere betaalbaarheid zien voor de Nederlandse woningmarkt. Niet alleen zijn de prijzen tot en met 2013 verder gezakt, ook daalden de maandlasten door de steeds lagere rente.

    huizenprijzen-vs-inkomen

    Huizenprijzen in Nederland waren zeer hoog ten opzichte van het inkomen

  • Opsplitsen van je bedrijf, het zit in de lucht

    Trends doen zich voor in elk segment van de maatschappij. Er zijn modieuze trends in het onderwijs, bij de opvoeding en in de schilderkunst. Maar ook het o zo rationele bedrijfsleven is gevoelig voor trends. De laatste trend heet schijnbaar opsplitsen. Philips gaat het doen, Siemens gaat het doen, IBM heeft het gedaan, EBay gaat het doen, EMC wil het doen en nu gaat Hewlett Packard (HP) het ook al doen, althans dat bericht de Wall Street Journal.

    De eerste vraag die opwelt is uiteraard waarom al deze bedrijven zich plotseling in grote stukken willen opdelen. Het antwoord is even simpel als voor de hand liggend. De winstgevendheid laat al jaren te wensen over en dan lijkt een opsplitsing de laatste uitweg naar meer winst. Het management kan zich meer focussen, zo heet het dan plechtstatig. Dat speelt misschien een rol, maar feit is ook dat al deze bedrijven de aansluiting bij de moderne tijd hebben gemist. Bedrijven als IBM en Hewlett Packard zijn min of meer blijven steken in de vorige eeuw. Ze hebben de aansluiting met de wereld van the Cloud, web-based software en mobile devices (bijna) volledig gemist.

    aandelenkoers-hp

    Aandelenkoers HP

    Opsplitsen is de trend

    Daarom komt het idee van opsplitsen ook niet uit de lucht vallen. IBM heeft zijn complete PC divisie al in 2005 aan het Chinese Lenovo verkocht. Bij Philips wordt al sinds jaar en dag over een mogelijk opknippen gepraat. Maar ook bij HP zijn de plannen niet van vandaag of gisteren. Bij haar aantreden in 2011 als ceo maakte Meg Whitman korte metten met plannen van haar voorganger, Leo Aphotheek. Die overviel de markt als het ware met zijn opsplitsingsplannen waardoor het bedrijf last kreeg van een forse vraaguitval en een dalende beurskoers. meg-whitman Nu, drie jaar later, lijkt het erop dat het alsnog gaat gebeuren. Wat is er dan veranderd sinds 2011? In de eerste plaats lijkt HP na enkele woelige jaren weer in rustiger vaarwater terechtgekomen. Belangrijker nog is, dat Whitman financieel orde op zaken heeft gesteld. Van belang is zeker ook, dat na jaren van krimp de PC verkopen stabiliseren en zich weer een beetje herstellen. Het is echter niet te verwachten, dat de groei nog ouderwets hoog zal worden. En dus lijkt het idee om de langzaam groeiende maar gezonde PC en printer divisie los te koppelen van de divisie Enterprise Solutions. Onder deze vlag ressorteren activiteiten als storage, servers, software en security. Die hebben meer groeipotentie. Gesprekken, al dan niet mislukt, met concurrent EMC om de hardware activiteiten samen te laten gaan op basis van gelijkwaardigheid, lijken het definitieve duwtje gegeven te hebben.

    Gunstige beurswaardering HP

    Het idee is goed verdedigbaar. Het aandeel van HP is ondergewaardeerd met een koers-winstverhouding van 9X voor 2015. Een succesvolle opsplitsing zou de verborgen waarde van de verschillende divisies gemakkelijker naar boven halen, zoals dat zo modieus heet. Door het opknippen ontstaan twee bedrijven, die nagenoeg even groot zijn en in 2015 allebei een omzet zullen genereren van $ 56 miljard.

    computers

    Indien de opsplitsing soepel zou kunnen verlopen en niet voor het rumoer à la 2011 zal zorgen, dan kan het aandeel HP daar erg van profiteren. De eerste tentatieve berekeningen, die in de markt circuleren, zien het aandeel dan tot boven $ 45 per aandeel stijgen. Voordat het nieuws over de plannen bekend werd, stond het aandeel op $ 35,10. Er is echter een grote maar bij deze tentatieve berekeningen. Er zijn nog helemaal geen nadere details bekend over het hoe van de opsplitsing. Overdreven enthousiasme dient derhalve getemperd te worden. Bij gebrek aan nadere gegevens is het genoemde koersdoel puur speculatie. Cor Wijtvliet

    opsplitsing-hp

    BELANGRIJK:

  • Bank of Japan zet QE in hogere versnelling

    De centrale bank van Japan zet de spreekwoordelijke geldpers in een hogere versnelling, zo schrijft het Russische persbureau RIA Novosti. Het bedrag waarvoor de Bank of Japan schuldpapier uit de markt haalt zal jaarlijks verhoogd worden met 60 tot 70 biljoen yen, omgerekend $550 tot $645 miljard per jaar. De centrale bank kocht op jaarbasis al ¥50 biljoen aan staatsobligaties, ¥30 miljard aan hypotheekschulden en ¥1 biljoen aan exchange traded funds (ETF’s).

    De uitbreiding van het stimuleringsprogramma met nog eens ¥60 tot ¥70 biljoen moet de Japanse economie een impuls geven. De rente in Japan is al uitzonderlijk laag, maar de consumentenbestedingen zijn nog niet op het gewenste niveau gekomen. De Japanse regering verhoogde eerder dit jaar de belasting op consumptie. Het is de vraag wat de aankoop van meer schuldpapier oplevert. Waarschijnlijk zal de langlopende rente verder dalen en zal de waarde van de munt verder onder druk komen te staan. Dat laatste geeft exporterende bedrijven een concurrentievoordeel ten opzichte van het buitenland.

    bankofjapan

    Bank of Japan schroeft monetaire stimulering op

  • Steve Keen: “Herstel economie zal mislukken”

    Volgens econoom Steve Keen is het magere economische herstel wat we links en rechts zien gedoemd te mislukken. De economie zal door de omvang van onze private schulden opnieuw afglijden richting een recessie, omdat de hoge schuldenlast het besteedbare inkomen van huishoudens onder druk zet. In de groeifase hadden huishoudens veel meer te besteden, omdat ze naast hun eigen inkomen ook met geleend geld consumeerden. Nu de inkomens stagneren en huishoudens schulden afbouwen is er sprake van vraaguitval in de economie.

    Steve Keen zegt dat de economische groei van de afgelopen twintig jaar voornamelijk gedreven werd door schulden. Toen de schuldengroei zo rond 2006 begon te vertragen kwam ook de economische groei onder druk te staan. Met monetaire stimulering door de centrale bank durven huishoudens weer meer schulden op zich te nemen, maar volgens Steve Keen zal dit economische herstel veel minder lang duren dan de groeifase van 1993 tot 2007. Hij verwacht dat de economische opleving hoogstens vijf tot zeven jaar zal aanhouden. Een stijging van de rente door de centrale bank kan het kantelpunt al zijn van economische groei richting contractie. Daalt de vraag naar hypotheekleningen, dan veroorzaakt dat een grote vraaguitval in de economie.

    Bekijk de hele video van Steve Keen door op onderstaande afbeelding te klikken.

    stevekeen-video

    Steve Keen verwacht een nieuwe recessie

  • Video: Goudprijs zakt naar $850

    In de volgende video op CBNC legt een technisch analist uit dat de goudprijs kan dalen naar $850 per troy ounce. Vanaf de piek in 2011 (in dollars) verkeert goud in een neerwaarts trendkanaal, waar de prijs vooralsnog niet uit weet te ontsnappen. We moeten het steunniveau op $1.183 per troy ounce goed in de gaten houden, want dat is het niveau waarop de goudprijs vorig jaar in juni en december weer steun vond. Zakken we door dit steunniveau heen, dan kan de prijs snel verder dalen.

    Fundamenteel gezien heeft goud ook de wind tegen. Gina Sanchez van vermogensbeheerder Chantigo Global legt uit dat de goudprijs vooral daalt door de sterkte in de dollar, maar dat ook de vraag vanuit de fysieke goudmarkt tegenvalt. Ze merkt op dat de Chinezen de laatste tijd minder goud kopen. Feestdagen zorgen in China om deze tijd voor extra vraag, maar de verkoopcijfers vallen toch tegen. Ook in India ziet Sanchez een daling van de vraag naar goud.

    goudprijs-850

  • Geld voor de Toekomst: Edin Mujagic

    Op zaterdag 20 september organiseerde Paul Buitink aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam het congres Geld voor de Toekomst. Met een groot aantal sprekers werd vanuit verschillende invalshoeken gekeken naar bitcoin, geld, goud en aanverwante onderwerpen. Monetair econoom Edin Mujagic was één van de sprekers op dit evenement. In de volgende video laat hij zien dat valuta door de jaren heen allemaal aan koopkracht verliezen en dat een op krediet gebaseerd geldsysteem onderhevig is aan inflatie. In het meest extreme geval kan roekeloos monetair beleid leiden tot hyperinflatie, waar Mujagic in het verleden zelf getuige van is geweest. Mujagic ziet inflatie als een bewuste beleidskeuze en beschouwt het als de vernietiging van de koopkracht van geld.

  • Grafiek: Waar ligt de bodem van de goudprijs?

    De goudprijs in dollars staat op het moment van schrijven 0,8% lager dan begin dit jaar en nadert het dieptepunt van ongeveer $1.180 dat in december vorig jaar bereikt werd. Is de bodem nu echt bereikt? Marketupdate verzamelde verschillende artikelen waarin gesproken wordt over het ‘uitbodemen’ van de goudprijs. Klik op de volgende grafiek voor een grotere (leesbare) versie. We zien dat de talrijke voorspellingen van een bodemvorming in goud en goudmijnaandelen ietwat voorbarig is geweest. Jeff Christian van de CPM Group zei begin dit jaar dat de goudprijs dit jaar een bodem zou bereiken en dat met name de goudmijnaandelen daarna snel zouden stijgen. Dat zou dan in het vierde kwartaal moeten gebeuren, want de laatste maanden maanden gingen de koersen opnieuw omlaag.

    Jim Rogers deed een vrij goede voorspelling. Toen de grote koersdaling van april vorig jaar uit het niets 10% van de prijs af haalde voorzag deze bekende belegger al dat de goudkoers tot $1.200 per troy ounce zou dalen. Tot op heden heeft hij gelijk gekregen. Citigroup wist in juni vorig jaar de bodem van de goudprijs goed te timen, want in de maanden die erop volgden herstelde de goudkoers met ruim $200 per troy ounce. De laatste weken zien we ook weer meer berichten over de goudprijs. Analisten van banken als Goldman Sachs, Citigroup, UBS en Société Générale hebben hun verwachtingen naar beneden bijgesteld, maar we lezen ook weer veel berichten dat dit wel eens de bodem zou kunnen zijn voor goud, zilver en de mijnbouwaandelen. De tijd zal uitwijzen wie er gelijk krijgt.

    bodem-goudprijs-large

    Waar ligt de bodem van de goudprijs?

  • Wikileaks cables: Saddam Hussein over het monetaire systeem

    Een korte Wikileaks cable van 2 januari 1975 laat zien dat Irak onder leiding van Saddam Hussein zich ook bezig hield met de ontwikkelingen in het monetaire systeem na de ontkoppeling van de dollar in 1971. Tot die tijd accepteerden olieproducerende landen als Irak zonder problemen Amerikaanse dollars, omdat ze dachten dat die reserves in de toekomst altijd omgewisseld konden worden voor fysiek goud. In een interview dat Saddam Hussein op 27 december 1974 gaf bepleitte hij dat de ontwikkelde landen en de ontwikkelingslanden gezamenlijk actie moesten ondernemen ten aanzien van goud en het monetaire systeem.

    Irak roept op tot internationale overeenkomst ten aanzien van goud

    2 januari 1975,

    In een breed gepubliceerd interview op 27 december 1974 riep Saddam Hussein ontwikkelingslanden – voornamelijk de OPEC-landen – op zich te verenigen, met als doel te voorkomen dat de kapitalistische landen eenzijdig actie zouden ondernemen ten aanzien van goud en het monetaire systeem, ten nadele van de ontwikkelingslanden. Hoewel de VS door haar goudverkopen werd aangewezen als de boosdoener werd de kritiek ook gericht op andere landen. Saddam Hussein riep op tot gezamenlijke maatregelen ten aanzien van goud en internationale liquiditeit via een internationale overeenkomst, die bereikt zou kunnen worden op een speciale internationale conferentie of binnen bestaande instituties.

    iraq-goldbars

    Amerikanen vinden het goud van Saddam Hussein na inval Irak