Marketupdate

Categorie: Nieuws

  • Goudprijs zakt naar laagste niveau in jaren

    De goudprijs in euro’s is vandaag gezakt naar het laagste niveau in 3,5 jaar tijd. De koers dook zelfs even over de €900 per troy ounce, een prijs die we sinds mei 2010 niet meer gezien hebben. De prijs van zilver maakte vandaag ook een duikeling en staat op het moment van schrijven 3,5% lager dan de slotkoers van afgelopen vrijdag op €454,68 per kilogram. Voor zilver is dat het laagste prijsniveau sinds augustus 2010.

    Vooral beleggers die de afgelopen twee jaar zijn ingestapt krijgen het zwaar te verduren. Ondanks dat er aan de fundamentele redenen om edelmetaal te kopen niets veranderd is begonnen de prijzen van zowel goud als zilver dit jaar vrijwel onafgebroken te zakken. Die daling ging gepaard met een grote verkoop van goud uit ETF’s en het opschalen van de aankopen van fysiek goud door met name China.

    Goudprijs zakt naar laagste niveau sinds mei 2010

    Goudprijs zakt naar laagste niveau sinds mei 2010 (Bron: Goudstandaard)

    Zilverprijs naar laagste niveau sinds augustus 2010

    Zilverprijs naar laagste niveau sinds augustus 2010 (Bron: Goudstandaard)

    Fundamentals nog steeds aanwezig

    De prijsdaling van goud en zilver is een ongebruikelijk fenomeen, gezien de lange bull market die al in 2002 begonnen is. De laatste jaren werd de belangstelling voor goud alleen maar groter, als gevolg van omvallende banken, een Europese schuldencrisis en het opschalen van monetaire stimulering door onder meer de Federal Reserve, de Bank of England en de Bank of Japan. Ook Zwitserland mengde zich in de valutaoorlog en begon net zo lang francs bij te drukken tot de wisselkoers met de euro weer op het gewenste niveau was gekomen. Zelfs de ECB heeft kleine hoeveelheden schuldpapier van probleemlanden op haar balans gezet, omdat er op dat moment nog geen noodfonds gereed was.

    Met LTRO en ESM in gereedheid zakte de dreiging omtrent de Europese schuldencrisis niet weg. Maar laten we eerlijk zijn, de Europese schulden zijn gedurende de crisis alleen maar groter geworden. De situatie in landen als de VS, het Verenigd Koninkrijk en Japan zijn niet veel beter.

    Centrale banken als ‘lender of last resort’

    Al die schulden zijn alleen te financieren met ondersteuning van centrale banken. Dat zien we terug aan hun groeiende balanstotaal. Het verleden heeft uitgewezen dat een schuldprobleem van deze omvang niet op een eenvoudige manier verholpen kan worden. Elke euro of dollar aan extra schuld levert steeds minder economische groei op, waardoor we op den duur tegen een schuldlimiet aan zullen lopen. Het is precies dat scenario waar men op anticipeert door fysiek edelmetaal te kopen.

    Het is een scenario waarbij ofwel de schuld in reële termen weggestreept moet worden of de munt aan devaluatie toe is. Uit verschillende studies en onderzoeken is gebleken dat goud in dergelijke scenario’s bescherming kan bieden. Een dalende goudprijs zegt vandaag de dag voornamelijk iets over de staat van de papieren goudmarkt, waar claims op edelmetaal verhandeld worden. Ook zegt de daling van de goudprijs iets over het vertrouwen dat de massa heeft in een mogelijk economisch herstel. Als er maar hard en lang genoeg geroepen wordt dat het beter gaat met de economie, dan zijn er zeker mensen die daarin gaan geloven.

    Studie

    Wie met zijn of haar goud en zilver onder water staat moet zich de fundamentele vragen stellen. Hoe is het gesteld met ons geldsysteem? Is het een houdbaar systeem? Zo niet, waar zullen we uiteindelijk op vastlopen? En waarom komt goud steeds terug in historische artikelen, zoals de Wikileaks cables en die we eerder dit jaar op Marketupdate publiceerden? En waarom kopen de Russen en de Chinezen de laatste jaren zoveel goud? En waarom gebruikte men vroeger over de hele wereld edelmetalen als geld? En worden al deze vraagstukken anders als de goudprijs vanaf het huidige niveau nog 20% zakt?

    Het zijn dat soort vragen die naar onze mening belangrijk zijn, voordat men een positie in goud of zilver overweegt.

  • De beste en slechtste beleggingen van november 2013

    De volgende grafiek van Deutsche Bank laat zien welke beleggingen in november het beste rendement hebben gehaald. Veel aandelenmarkten deden het relatief goed, terwijl verschillende grondstoffen en edelmetalen juist aan populariteit verloren. De hekkensluiters zijn goud en zilver, de twee edelmetalen die het hele jaar al onder druk staan. De goudprijs zakte dit jaar al 27,5% in euro’s, terwijl de zilverprijs met meer dan 35% onderuit ging. Een mogelijke verklaring voor de slechte prestaties van grondstoffen en edelmetalen is de inflatie, want die lijkt zowel in de VS als in Europa verder te dalen. Grondstoffen waren vlak voor de crisis ook enorm populair, omdat de inflatie toen vrij hoog was en beleggers op zoek gingen naar ’tastbare waarden’.

    Welke beleggingen gaven het beste rendement in november?

    Welke beleggingen gaven het beste rendement in november? (Bron Deutsche Bank, via Zero Hedge)

  • IJsland scheldt gedeelte hypotheekschulden kwijt

    De regering van IJsland heeft afgelopen zaterdag bekendgemaakt dat een deel van de hypotheekschuld wordt kwijtgescholden, zo bericht Reuters. In totaal gaat het om een last van 150 miljard kronen (ruim €930 miljoen) die van de schouders van de IJslandse bevolking gehaald zal worden. Het kleine land herstelt maar langzaam van de crisis, die grotendeels veroorzaakt werd doordat banken voor de crisis teveel hypotheekleningen verstrekten. Door de hoge schuldenlast is de koopkracht van veel huishoudens sterk afgenomen, met als gevolg dat de consumentenbestedingen in elkaar zijn gezakt. Deze negatieve spiraal van lagere consumentenbestedingen en een oplopende werkloosheid wil de regering nu doorbreken door een deel van de schulden uit de boeken weg te strepen.

    Hypotheekschuld kwijtschelden

    “Het programma zal ongeveer 100.000 huishoudens helpen. Dit is het begin van een economische renaissance”, zo verklaarde premier Sigmundur Gunnlaugsson. De schuldverlichting heeft betrekking op in totaal 1,36 biljoen kronen aan hypotheken met inflatiecorrectie. Dit type hypotheken was erg populair in IJsland, maar door de hoge inflatie van de afgelopen jaren stegen ook de maandelijkse lasten voor deze leningen. Per huishouden kan er maximaal 4 miljoen Kronen aan hypotheekschuld kwijtgescholden worden, omgerekend is dat ongeveer €24.400. Het programma duurt vier jaar en zal over de hele periode 80 miljard kronen aan hypotheekschuld kwijtschelden. Ook maakt de regering het voor huishoudens aantrekkelijker om pensioenbesparingen te gebruiken om de hypotheekschuld te verlagen. Daarvoor is 70 miljard kronen aan belastingvoordelen gereserveerd.

    De centrumrechtse coalitie van de Progressieve Partij en de Onafhankelijk Partij lost hiermee een verkiezingsbelofte in. Tijdens de verkiezingscampagne eerder dit jaar beloofden deze partijen iets te doen aan de schuldenlast van huishoudens, na jaren van bezuinigen.

    Financiering

    De regering zegt deze maatregelen te kunnen financieren met een belastingverhoging voor financiële instellingen en een ‘haircut’ op ongeveer €3 miljard aan leningen die buitenlandse investeerders vertrekt hebben aan de IJslandse banken. Die leningen zijn op dit moment voornamelijk in handen van hedgefondsen, die het schuldpapier ooit voor een grote korting op de kop wisten te tikken.

    Het kwijtschelden van hypotheekschuld heeft op deze manier een minimale impact voor de overheidsbegroting van 2014 tot en met 2017, aldus de regering. Men hoopt dat de consumentenbestedingen en de economische groei door deze maatregelen weer zullen aansterken.

    IJslandse banken hebben in het verleden al afgeschreven op hypotheken in buitenlandse valuta. Daarmee is er reeds 200 miljard kronen aan schulden weggepoetst, bijna 12% van het IJslandse BBP in 2012. Met dit nieuwe programma van 150 miljard kronen wordt de schuldenlast van de IJslandse bevolking verder verlaagd.

    Kredietstatus

    Het kwijtschelden en herstructureren van schulden blijft uiteraard niet zonder gevolgen. Het rigoureuze beleid van de IJslandse regering kan volgens kredietbeoordelaars als S&P en Fitch buitenlandse investeerders afschrikken. In juli liet Standard & Poor’s weten dat ze de kredietstatus van het land misschien verder moet verlagen vanwege de schuldenproblematiek.

    Nederland

    In hoeverre is de situatie in IJsland vergelijkbaar met die in Nederland? Ook in ons land is de hypotheekschuld uitzonderlijk hoog, zo hoog dat het in combinatie met dalende huizenprijzen gezorgd heeft een een scherpe daling in het consumentenvertrouwen en een terugval in de consumptieve bestedingen. Zijn wij net als de IJslanders gegijzeld door private schulden? Uit verschillende hoeken komen al geluiden dat we ons pensioenvermogen moeten aanspreken om onze hypotheekschuld omlaag te brengen. Tegenover onze hoge hypotheekschuld staan echter ook veel pensioenbesparingen, waardoor de situatie voor Nederland minder problematisch lijkt dan die van de IJslanders.

    IJslandse huiseigenaren met hypotheek krijgen schuldverlichting

    IJslandse huiseigenaren met hypotheek krijgen schuldverlichting

  • Goud en zilver report (Week 48)

    De prijzen van goud en zilver gingen voor de verandering niet zo hard onderuit als in de afgelopen weken. De prijs voor een troy ounce goud heeft voorlopig een bodem gevonden op ongeveer €920 per troy ounce, terwijl de zilverkoers niet verder wegzakte dan €470 per kilogram. De afgelopen week steeg de goudkoers van €917,48 naar €921,29 per troy ounce (+0,4%) en klom de zilverkoers op van €471,28 naar €472,97  per kilogram (+0,36%).

    De wisselkoers tussen de euro en de dollar bleef afgelopen week ook dicht bij huis en sloot afgelopen vrijdag op 1,3585, een stijging van 0,84% ten opzichte van de wisselkoers van 1,3472 van een week eerder. De wisselkoers tussen deze twee valuta staat al sinds halverwege september ruim boven het gemiddelde van 2013. De relatief sterke wisselkoers geeft Europeanen meer koopkracht in het buitenland en heeft voor een deel bijgedragen aan de lagere brandstofprijzen in ons land. Daar staat tegenover dat de exportpositie van Europese landen naar landen die buiten de eurozone vallen verslechtert.

    Door de zwakkere dollar zijn de koerswinsten op goud en zilver in deze valuta iets hoger. De goudprijs steeg van $1.243,88 naar $1.253,40 per troy ounce (+0,77%) en de zilverkoers steeg van $19,87 naar $20 per troy ounce (+0,65%).

    Goudkoers in euro per troy ounce

    Goudkoers in euro per troy ounce (Bron: Goudstandaard)

    Zilverkoers in euro per kilogram

    Zilverkoers in euro per kilogram (Bron: Goudstandaard)

    GLD blijft leeglopen

    In het goud en zilver report van vorige week gaven we al een update over de stand van zaken bij het grootste goud-ETF ter wereld, het GLD. Er werd toen in een week tijd 13,5 ton uit het fonds onttrokken door de daartoe bevoegde banken. Hoe dat precies in zijn werk gaat zullen we binnenkort in een ander artikel beschrijven. De afgelopen week werd er opnieuw 9 ton goud uit het fonds gehaald, ondanks het feit dat de goudprijs niet verder zakte. De voorraad van GLD stond afgelopen vrijdag op 843,21 ton, het laagste niveau sinds 28 januari 2009. We hebben dit keer voor de volledigheid ook de historische grafiek van GLD bijgewerkt. Hieronder ziet u de grafieken, de eerste van 2013 en de tweede van de periode van 2004 tot en met nu.

    Goudvoorraad GLD blijft krimpen, afgelopen week weer 9 ton eruit

    Goudvoorraad GLD blijft krimpen, afgelopen week weer 9 ton eruit

    De opkomst en neergang van de goud ETF's

    De opkomst en neergang van de goud ETF’s

    Onderzoek naar fixing goudprijs

    Deze week werd bekend dat de Britse toezichthouder onderzoek gaat instellen naar de fixing van de goudprijs. Traditioneel wordt twee keer per dag de goudprijs vastgesteld in Londen volgens een ouderwetse procedure die al sinds 1919 bestaat. De vijf banken die aan de prijsvorming deelnemen hebben tijdens de fixing meer informatie over de markt dan de handelaren die pas achteraf de fixing te zien krijgen. De toezichthouder wil nu onderzoeken in hoeverre banken daar voordeel uit hebben gehaald. Volgens een onderzoek dat in september gepubliceerd werd kunnen handelaren die informatie ontvangen uit de dagelijkse fixing daar significant voordeel uit halen, ook na aftrek van eventuele transactiekosten die ze maken door te handelen op basis van de informatie.

    Waarschijnlijk zal dit onderzoek niet tot schokkende nieuwe inzichten leiden, maar het is goed dat er gezocht wordt naar een meer transparante manier om de prijs vast te stellen dan de manier die momenteel gehanteerd wordt.

    Opmerkelijk hoge volatiliteit goudprijs tijdens fixing

    Opmerkelijk hoge volatiliteit goudprijs tijdens fixing (Bron: Caminschi en Heaney, 2013)

    China importeerde in oktober 131 ton goud

    Ander nieuws van de afgelopen week was de maandelijkse import van goud door de Chinezen. We kijken er al niet meer van op dat ze ruim honderd ton goud per maand invoeren, maar in oktober lag het cijfer nog hoger dan in voorgaande maanden. De netto import was met 131,19 ton zelfs hoger dan in maart. Onze grafieken op Marketupdate bereikten ook andere sites als JSMineset en SilverDoctors.

    Chinezen importeren dit jaar veel meer goud dan vorig jaar

    Chinezen importeren dit jaar veel meer goud dan vorig jaar

    India koopt meer zilver

    Er is ook positief nieuws voor de zilverbeleggers, want de afgelopen maanden heeft India veel meer van het grijze metaal geïmporteerd dan in de periode daarvoor. Koos Jansen verzamelde de cijfers en zette die in een grafiek. We zien dat er in in de vijf maanden van april tot en met augustus (na de grote prijsdaling van zilver) in totaal meer dan 3.500 ton zilver is ingevoerd. Dat is omgerekend 112,5 miljoen troy ounce, bijna drie keer de hoeveelheid zilver die dit jaar verwerkt is tot Silver Eagle munten. Ook is 112,5 miljoen troy ounce veel op een wereldwijd aanbod van iets meer dan 1 miljard troy ounce per jaar.

    De toename in de import van zilver houdt waarschijnlijk verband met de stijgende premies op goud. Het gele metaal is relatief schaars door importbeperkende maatregelen, terwijl zilver beter verkrijgbaar is. Het is in elk geval geen seizoensgebonden effect, want in de voorgaande jaren was de import van zilver in deze periode beduidend lager. Zowel in absoluut als relatief opzicht. Op de website van Koos Jansen staat ook een grafiek van de bruto import van goud. Deze grafiek versterkt het beeld dat een dalende import van goud wordt opgevangen met een stijgende vraag naar zilver.

    India importeert steeds meer zilver

    India importeert steeds meer zilver (Bron: Ingoldwetrust.ch)

  • Grafiek: Hoeveel goud en dollars kochten centrale banken?

    Eerder deze maand publiceerden we op Marketupdate een grafische weergave van alle aankopen van Amerikaanse staatsobligaties door het buitenland. Uit deze cijfers viel op te maken dat met name de centrale banken van China en Japan dit jaar veel dollarreserves aan hun balans hebben toegevoegd, net als het Verenigd Koninkrijk en de banken in het Caribisch gebied. De olie-exporterende landen, Rusland, Hong Kong, Thailand en nog wat andere landen verkochten dit jaar juist staatsobligaties.

    Het is inmiddels wel duidelijk dat de meeste landen niet meer zitten te wachten op nog meer dollarreserves (uitzonderingen als Venezuela en Iran daargelaten) en hun valutarisico juist af willen dekken met andere activa, zoals goud. Ik kreeg van Mortymer de suggestie om de goudaankopen van centrale banken naast de aankopen van Amerikaanse staatsobligaties te zetten. Zie het volgende twitter bericht.

    TIC-data

    De gegevens hadden we al liggen, maar die moesten nog even bij elkaar geraapt worden om één grafiek uit te kunnen draaien. Als uitgangspunt hebben we de TIC-data van de Federal Reserve gebruikt, met begin 2002 als startpunt en september 2013 als eindpunt. Van deze maanden hebben we ook het maandelijkse overzicht van de goudvoorraden van centrale banken bij de World Gold Council opgehaald, aangevuld met gegevens van de IMF website.

    Helaas is de data niet helemaal compleet, want gegevens van de goudreserve van Iran van de Caribische bankensector bleek niet zo snel te vinden. Ook is de verandering van de Chinese goudvoorraad wijkt alle waarschijnlijkheid behoorlijk af van de 1054 ton goud die China in 2009 rapporteerde en die we voor deze grafiek gebruikt hebben.

    Goudreserves versus dollarreserves

    Afgezien van de tekortkomingen van deze grafiek krijgen we toch een interessant overzicht te zien van landen die groot goud gekocht of verkocht hebben. De blauwe balkjes geven de verandering in Amerikaanse Treasuries weer (in miljarden dollars), terwijl de gele balkjes de verandering in officiële goudvoorraad weergeven (in tonnen). Klik op de grafiek voor een leesbare grafiek.

    Veranderingen in goudreserves en dollarreserves sinds 2002

    Veranderingen in goudreserves en dollarreserves sinds 2002

    Centrale banken kiezen verschillende koers

    Uit bovenstaande grafiek valt geen eenduidig beeld af te leiden. Met andere woorden: we zien voor de periode van begin 2002 tot en met september 2013 geen duidelijke correlatie tussen de hoeveelheid goud en staatsobligaties die centrale banken van de betreffende landen gekocht hebben. Landen als Rusland, Turkije, Mexico, India, Korea en Thailand kochten naar verhouding veel meer goud dan dollars.

    De olie-exporterende landen (Venezuela, Ecuador, Bahrein, Iran, Iran, Koeweit, Oman, Qatar, Saoedi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten, Algerije, Gabon, Libië en Nigeria) hebben in deze periode naar verhouding ongeveer evenveel goud als Amerikaans schuldpapier verzameld. Waarschijnlijk is ook China hard op weg om meer goud tegenover alle verzamelde dollarreserves te plaatsen, maar daar hebben we geen exacte cijfers van.

    De meer bijzondere gevallen zijn Japan (kocht veel staatsobligaties, maar helemaal geen goud) en Europese landen als Zwitserland, Frankrijk, Nederland en Spanje (verkochten naar verhouding heel veel goud, terwijl ze tegelijkertijd steun gaven aan de dollar door meer Treasuries op de balans te plaatsen).

  • Iran hervat goudhandel met Turkije

    De Iraanse ambassadeur in Turkije heeft vrijdag gezegd dat de goudhandel tussen de twee landen weer hervat zal worden. Vorig jaar exporteerde Turkije nog veel goud naar Iran, onder meer als betaling voor aardgas uit Iran. Daar kwam begin dit jaar een einde aan toen de sancties tegen Iran werden aangescherpt. Met ingang van 6 februari kon de Turkse Halkbank niet meer in goud betalen voor Iraans gas, maar nu de sancties tegen het Perzische land versoepeld zijn is er wel weer goudhandel mogelijk. “De goudhandel tussen Iran en Turkije zal zeker weer hervat worden”, zo verklaarde ambassadeur Ali Reza Bigdeli tegenover de pers die zich in Istanboel verzameld had.

    De goudhandel tussen Turkije en Iran explodeerde vorig jaar, omdat Turkije via ene omweg met Turkse lira kon betalen voor Iraanse olie. Deze lira werden door Iran meteen weer ingewisseld voor fysiek goud. “Vanwege problemen met het betalingsverkeer in 2012 nam de handel in goud toe. Ik denk dat er in de huidige situatie minder goud verhandeld hoeft te worden”, zo verklaarde de ambassadeur. Hij doelt hiermee op het feit dat het betalingsverkeer nu weer is opgesteld, waardoor er minder noodzaak is om met goud te handelen.

    Goudhandel via Dubai

    Ten tijde van de sancties kon Iran wel goud kopen in Turkije, maar bleef een hele opgave om dat goud ook in Iran te krijgen. Een deel werd rechtstreeks van Turkije naar Iran gesmokkeld, maar een deel van het goud werd naar Dubai overgevlogen en daar verkocht voor dollars. Op een gegeven moment kwamen handelaren in Dubai er achter dat het Turkse goud verkocht werd door Iran met als doel de Westerse sancties te omzeilen. Met de verscherping van de sancties begin dit jaar werd er ook deze achterdeur gesloten en kon de Turkse Halkbank geen betalingen voor olie en gas uit Iran meer verwerken.

    Nu de sancties verlicht zijn is er weer goudhandel mogelijk, maar die handel zal minder omvangrijk zijn dan in 2012. Dat komt omdat afnemers in Turkije ook weer rechtstreeks met valuta kunnen betalen aan Iran. Ook heeft Turkije verschillende goederen die ze Iran kan aanbieden in ruil voor olie en gas. Die handel zal ook weer op gang gebracht worden, aldus ambassadeur Bigdeli.

    In 2012 explodeerde de export van goud aan Iran. De goudhandel wordt weer hervat nu de sancties verlicht zijn

    In 2012 explodeerde de export van goud aan Iran. De goudhandel wordt weer hervat nu de sancties verlicht zijn (Bron: WSJ)

  • Video: Obamacare of Obamascare?

    Het werd met veel bombarie aangekondigd en ook wel één van de successen van de regering Obama genoemd: de hervorming van het zorgstelsel. Dankzij ‘Obamacare’ zou zorgverzekering voor iedereen toegankelijk moeten worden, maar het nieuwe systeem blijkt niet voor iedereen gunstig uit te pakken. Een klein verschil in het gezinsinkomen kan grote gevolgen hebben voor de maandelijkse zorgpremie. Ook zullen bedrijven mensen moeten ontslaan vanwege de stijgende kosten voor de zorg. In de volgende video wordt het uitgelegd.

  • Lezers Marketupdate laten zich niet afschrikken door lage goudkoers

    De lezers van Marketupdate laten zich niet afschrikken door een verdere daling van de goudkoers, zo blijkt uit onze laatste enquête. Bijna zeventig procent van de 296 respondenten gaf aan goud te willen kopen, mocht de goudkoers nog 20% zakken vanaf het huidige niveau. Slechts 3% van de Marketupdate lezers denkt goud te verkopen als er nog een vijfde van de goudkoers af gaat. Het positieve sentiment ten aanzien van goud zien we ook terug aan de shortzijde van markt. Slechts één procent van de respondenten gaat short op de goudmarkt en zal winst maken als de prijs van goud richting de $1.000 per troy ounce wegzakt.

    Hoewel Marketupdate veel over de goudmarkt schrijft hebben we ook lezers die geen interesse hebben in het bezit van goud. Een goede 7% van de respondenten gaf aan helemaal niks met goud te hebben. Voor een op de twintig respondenten is het nog niet duidelijk wat ze zullen doen als de goudkoers verder zakt en voor 15% is het nu al duidelijk dat ze niet zullen kopen of verkopen bij een verdere prijsdaling van goud.

    Wat doet u als de goudkoers nog 20% zakt?

    Wat doet u als de goudkoers nog 20% zakt?

  • Nederland verliest Triple-A status

    Kredietbeoordelaar Standard & Poors heeft de kredietstatus van ons land verlaagd (PDF) van Triple-A naar AA+, omdat de economie zwakker groeit dan eerder werd aangenomen. De groei per inwoner (GDP per capita) is Nederland ook lager dan in vergelijkbare ontwikkelde landen. Voor volgend jaar en verwacht de kredietbeoordelaar een economische groei van slechts 0,5%, een groei die verder zal oplopen tot 1,6% in 2016. Dat is maar de helft van de groeicijfers die Nederland haalde tussen 2004 en 2007, aldus Standard & Poor’s.

    Pas in 2017 is de economie weer terug op het niveau van 2008, zo denkt de kredietbeoordelaar. Ondanks de lage rente van de Europese Centrale Bank blijven zowel de consumptie als de investeringen achter. De consumentenbestedingen staan in Nederland extra onder druk door de dalende huizenprijzen in combinatie met een relatief hoge private schuldenlast. Eind juni 2013 was de hypotheekschuld 110% van het BBP en volgens de Nederlandsche Bank heeft 16% van alle huishoudens met een hypotheekschuld een huis dat ‘onder water’ staat. Standard & Poor’s erkent dat Nederlandse huishoudens ook veel besparingen hebben, voornamelijk in pensioenfondsen.

    Nederland verliest voorsprong

    Door de hoge private schulden groeide de Nederlandse economie bijzonder hard in de jaren voor de crisis. Dat extra beetje schuld gaf ons een gevoel van rijkdom en dat werd door de kredietbeoordelaars unaniem beloond met een hoge waardering. Nu de keerzijde van al die schulden zichtbaar wordt zien we een heel ander Nederland, waarin consumentenbestedingen ver zijn teruggevallen, men de hand op de knip houdt en bijna geen huis meer durft te kopen. De bezettingsgraad in de industrie blijft onder de 80%, terwijl die in het verleden rond de 85% schommelde. Dat kan een indicatie zijn dat er nog meer banen op de tocht staan, terwijl de werkloosheid volgend jaar met een geschatte 8% twee keer zo hoog is als in 2009.

    Door de afwaardering betaalt Nederland misschien een hogere rente over haar staatsschuld, maar daar maakt de kredietbeoordelaar zich niet zoveel zorgen om. De regering blijft bij haar doelstelling om het begrotingstekort te dichten en daarom handhaaft Standad & Poor’s een stabiele ‘outlook’ voor de Nederlandse economie.

    Nederland verliest haar Triple-A status

    Nederland verliest haar Triple-A status

  • Video: Subprime banking mess

    In dit filmpje laten John Bird en John Fortune (the long Johns) op een humoristische wijze zien wat de kern was of is van investment banking. Satire, maar daardoor niet minder scherp.

  • Venezuela wil goud ruilen voor dollars?

    De afgelopen week ging het gerucht rond dat Venezuela een deel van haar goudvoorraad zou uitlenen aan Goldman Sachs in ruil voor dollars. De centrale bank van het Zuid-Amerikaanse land zou $1,85 miljard aan goudstaven als onderpand beschikbaar stellen in ruil voor een lening van $1,68 miljard aan dollars. Voor die lening zou Goldman Sachs een rente van 7,5% in rekening brengen, plus het driemaands Libor rentetarief.

    Volgens documenten die Bloomberg in handen kreeg zou het gaan om een lening met een looptijd van zeven jaar, waar Goldman Sachs in totaal ongeveer $818 miljoen aan rente op zou verdienen. Daarnaast zou ook Bank of America een voorstel aan Venezuela gedaan hebben voor een lening van $3 miljard, gedekt door het goud van Venezuela. Maar zit Venezuela daar wel op te wachten?

    Venezuela heeft dollars nodig

    De economie van Venezuela gaat gebukt onder extreem hoge inflatie en dat gaat gepaard met bijverschijnselen zoals lege winkelschappen, een zwarte markt voor buitenlandse valuta, prijscontroles in de winkels, valutaspeculatie en stijgende aandelenkoersen. In oktober kwam de inflatie in het land uit op 54% op jaarbasis, wat voor een belangrijk deel te wijten is aan een chronisch tekort aan dollarreserves. Bloomberg schrijft dat het land driekwart van haar consumptie moet importeren uit het buitenland, import die afgerekend moet worden in dollars. Die dollars zijn via het officiële wisselkantoor niet in voldoende mate te krijgen, waardoor er op de zwarte markt veel hogere bedragen worden geboden voor dollars. Die hoge wisselkoers vertaalt zich naar aanzienlijk hogere prijzen voor alle producten die uit het buitenland afkomstig zijn.

    Normaal gesproken haalt Venezuela een groot deel van haar dollars (95%) binnen met de verkoop van ruwe olie, maar die opbrengst zakt steeds verder weg. Dat komt enerzijds door de dalende olieprijs en anderzijds doordat er de afgelopen jaren te weinig geïnvesteerd is in de olie-installaties. Daardoor daalt ook het volume dat Venezuela kan exporteren.

    Goud ruilen voor dollars

    Venezuela heeft dus een valutaprobleem en dat wordt versterkt door het gebrek aan dollars. Maar wat moeten we dan denken van de helpende hand die de twee Amerikaanse banken hebben toegereikt? Venezuela staat op gespannen voet met de VS en het is dan ook niet echt aannemelijk dat ze met een bank als Goldman Sachs of Bank of Amerika in zee gaan, zeker niet als hun gekoesterde goudvoorraad daarvoor ter beschikking moet worden gesteld.

    Het is daarom opvallend om op Bloomberg te lezen dat een woordvoerder van de centrale bank van Venezuela niet op de hoogte is van de voorstellen van Goldman Sachs en Bank of America. Ook het ministerie van Financiën van Venezuela gaf geen inhoudelijke reactie op deze ruil van goud voor dollars. Dat sterkt onze verwachting dat er van deze deals niets terecht zal komen. Vanuit het perspectief van het zuid-Amerikaanse land bezien zijn vast wel betere alternatieven te bedenken. Zijn er niet meer landen die voldoende dollarreserves hebben liggen en die bereid zijn om dat voor een zeer lage rente uit te lenen met fysiek goud als onderpand? Landen waar Venezuela een betere verstandhouding mee heeft dan de Verenigde Staten?

    Goudreserve van Venezuela

    Van 1999 tot en met 2012 heeft Venezuela onder leiding van Hugo Chavez 75,3 ton goud aan haar reserves toegevoegd, zo blijkt uit cijfers van het IMF. Daarvoor is naar schatting ongeveer $1 miljard betaald, goud dat vandaag de dag ongeveer drie keer zoveel waard is. De totale goudreserve van Venezuela is 367,6 ton, waarmee het land op de veertiende plaats komt van landen met de grootste goudreserves. Hugo Chavez sprak in november 2011 over de goudvoorraad als “de economische reserve voor onze kinderen”. Begin 2012 rondde Venezuela de repatriëring van de goudvoorraad af, een gebeurtenis die groots gevierd werd door Chavez.

    Hugo Chavez kocht vanaf 1999 meer dan 75 ton goud

    Hugo Chavez kocht vanaf 1999 meer dan 75 ton goud (Afbeelding via Reuters)