Marketupdate

Categorie: Nieuws

  • Vraag naar goud in Shanghai benadert wereldwijde mijnproductie!

    Onderstaande grafiek is samengesteld door @KoosJansen en is gebaseerd op data van de Shanghai Gold Exchange. De grafiek laat zien dat er een stijgende lijn zit in de vraag naar fysiek goud. De prijsdaling van goud lijkt de vraag naar fysiek metaal alleen maar aan te wakkeren, zo blijkt ook uit deze cijfers. De ‘spike’ in april correspondeerde met de grootste prijsdaling van goud in ruim dertig jaar tijd. In de weken die volgden bleef de vraag naar fysiek metaal groot, gezien de volumes die uitgeleverd werden aan de Shanghai Gold Exchange.

    Onderstaande grafiek spreekt boekdelen over de dynamiek van de goudmarkt. De goudprijs wordt vastgesteld op de Comex, waar vrijwel uitsluitend papieren claimbewijzen op fysiek goud verhandeld worden. Deze prijs kan sterk fluctueren op basis van de vraag naar en het aanbod van papieren claims op goud. Ondertussen vindt de meeste handel in fysiek goud elders plaats, namelijk in Azie. Data van de World Gold Council laat zien dat India en China samen goed zijn voor bijna de helft van de wereldwijde vraag naar goud.

    Fysieke uitlevering van goud op de Shanghai Gold Exchange blijft toenemen, klik voor grotere afbeelding (Bron: @KoosJansen)

    India en China blijven kopen

    Terwijl de prijs van goud op de Comex daalt neemt de vraag naar fysiek edelmetaal in de Aziatische markt alleen maar verder toe. De afgelopen maand publiceerden we de volgende artikelen op Marketupdate:

    Onderstaande grafiek van het uitgeleverde volume laat zien dat de druk op de goudmarkt steeds groter wordt. Dit jaar waren er al een aantal momenten waarop de vraag naar goud het wereldwijde aanbod van goudmijnen oversteeg. Vorige week berichtte Reuters dat de premies op goudbaren in Singapore en Hong Kong stijgen, omdat de vraag naar goud het aanbod overstijgt.

    Meer fysieke uitlevering

    Toen @KoosJansen de gegevens van de Shanghai Gold Exchange op een rij zette kwam hij tot een opvallende conclusie. Van alle verhandelde contracten werd ieder jaar een groter percentage fysiek uitgeleverd. Was dat in 2008 nog maar 24,3% van het totaal, in 2013 was dat al toegenomen tot 43,5%. Dat is een enorm verschil met de Comex, waar slechts een fractie van de contracten leidt tot fysieke uitlevering. De afgelopen jaren zag deze ontwikkeling er als volgt uit:

  • Grafiek: Is dit een goed moment om goud te kopen?

    Onderstaande grafieken kwamen we tegen op de website van Valcambi, een Zwitserse smelterij voor edelmetalen. De bovenste grafiek geeft de goudprijs weer, gedeeld door haar eigen 200-daags gemiddelde. Dat levert een grafiek op die telkens op en neer beweegt naar gelang de prijs van goud hoger of lager dan het 200-daags gemiddelde staat. In een zekere zin is deze grafiek te vergelijken met de ‘relative strength index’ (RSI), omdat het signaleert wanneer de prijs te ver van de trend afwijkt.

    Wanneer men deze grafiek naast de ontwikkeling van de goudprijs legt levert dat een interessant inzicht op. Op de momenten waarop goud meer dan 20% boven haar 200-daags gemiddelde beweegt volgt al snel een correctie. Tegelijkertijd blijken de momenten waarop de goudprijs onder de 200-DMA staat een gunstig moment om in te stappen. Op basis van deze indicator is goud nu even koopwaardig als het was in 2008, toen beleggers in paniek alles van de hand deden, inclusief posities in goud!

  • Marc Faber: Koers van mijnaandelen kan verdubbelen

    Marc Faber zit in het bestuur van verschillende goudmijnen en spreekt dus uit eigen ervaring. In het interview met The Gold Report wijst hij op het feit dat mijnaandelen in de opstartfase telkens meer geld moeten ophalen om hun activiteiten voort te kunnen zetten. Het ophalen van geld wordt lastig als de verwachte opbrengsten van een goudmijn lager zijn dan de verwachte kosten.

    Marc Faber merkt op dat de kostenstructuur per goudmijn compleet verschillend kan zijn. Niet iedere mijn zit in dezelfde fase van ontwikkeling en de kwaliteit van het gouderts is ook per locatie verschillend. Er zijn genoeg goudmijnen die nog wel met winst produceren, maar nieuwe projecten die zijn opgestart bij een veel hogere goudprijs hebben het een stuk moeilijker.  Volgens Marc Faber zijn veel projecten bij de huidige prijs van goud niet meer rendabel.

    Goudmijnen als hefboom op de goudprijs?

    Als de waarde van ‘junior’ mijnaandelen kan verdubbelen bij een 20% hogere goudprijs suggereert dat een hefboomwerking. Toch moet daar een kanttekening bij geplaatst worden. Een mijnaandeel kent veel tegenpartij risico’s die fysiek goud niet heeft. Ook biedt een mijnaandeel geen ‘hedge’ tegen valutarisico. De waarde van het aandeel en het dividend is immers gebonden aan een bepaalde valuta. Fysiek goud kent in die zin geen prijs, omdat het altijd in iedere valuta verhandeld kan worden zonder tussenkomst van wisselkoersen.

    Voor de speculatieve belegger kan het interessant zijn om in mijnaandelen te stappen. De prijs is al sterk gedaald en het sentiment is vrij negatief. Ook het feit dat George Soros onlangs positie heeft genomen in de mijnaandelen sterkt het vertrouwen van beleggers. Het GDXJ ETF van ‘junior’ mijnaandelen (GDXJ) staat momenteel 70% onder haar all-time high.

  • Miljarden van Gaddafi gevonden in Zuid-Afrika

    Libische onderzoekers geloven dat er meer dan $1 miljard aan goud, diamanten en cash opgeslagen ligt bij een viertal banken en twee beveiligingsbedrijven in Zuid-Afrika. Deze grote vondst is overigens nog maar een fractie van het totale vermogen van Gaddafi, dat geschat wordt op $80 miljard. De onderzoekers hebben al gesproken met de Zuid-Afrikaanse president Zuma en zijn minister van Financiën Gordhan. De onderzoekers introduceerden zichzelf als vertegenwoordigers van de Libische regering, in het bijzonder de afdeling die over de schatkist gaat.

    De onderzoekers kregen vertrouwelijke informatie van Abdullah al-Senussi, het voormalige hoofd van de Libische inlichtendienst. In maart 2012 werd al-Senussi gearresteerd voor misdaden tegen de menselijkheid. Hij zit momenteel gevangen in Libië, waar hij zijn rechtszaak afwacht. Het onderzoeksteam wilde geen interview geven, maar verklaarde dat ze de taak gekregen had om “names het Libische volk in Afrika op zoek te gaan naar de bezittingen die toebehoren aan de bevolking”.

    Brieven

    Er zouden brieven zijn gevonden die verstuurd zijn tussen de Libische en Zuid-Afrikaanse ministeries van Justitie en Financiën. In de brieven wordt medewerking gevraagd in het traceren en veiligstellen van “vermogen dat gestolen of illegaal verkregen was en vermogen dat verborgen werd in Zuid-Afrika en haar buurlanden door Gaddafi, zijn familie en andere vertrouwenspersonen”.

    In november 2012 openden de Libische onderzoekers de jacht naar het verstopte vermogen van kolonel Gaddafi. Eén van de banken werd getraceerd aan de hand van bankafschriften die in Libië gevonden zijn en die op naam stonden van Gaddafi’s oom Abdulhafid Ahmed el-Gaddafi.

    Olie voor goud

    De Libische kolonel Gaddafi maakte plannen voor een goud gedekte Afrikaanse valuta. Daarover voerde hij al gesprekken met verschillende Afrikaanse regeringsleiders. De Libische kolonel wilde zijn olie niet langer afrekenen in dollars, maar in goud. Volgens sommigen is dat de werkelijke reden voor de omverwerping van zijn regime. Libië bezat op dat moment een goudvoorraad van 144 ton. Om het geheugen op te frissen: een video van Russia Today van mei 2011.

    Gaddafi wilde een goudgedekte munt invoeren op het Afrikaanse continent

  • Premie op goud verviervoudigd in Shanghai

    Stijgende premies op goud weerspiegelen een (al dan niet tijdelijke) schaarste in het aanbod. Blijkbaar is dat ook het geval in Shanghai, waar de premie veel hoger is geworden sinds de prijsdaling van midden april. In het eerste kwartaal was de vraag naar fysiek goud in China 776 ton, veel meer dan het binnenlandse aanbod van 403 ton gedurende deze periode. Het verschil wordt geneutraliseerd door de import van goud.

    Een analist verklaarde tegenover Bloomberg dat de premie op goud een functie is van vraag en aanbod. De gestegen premie op fysiek goud kan daarom geïnterpreteerd worden als een zoethoudertje dat aanbieders van goud in de verleiding kan brengen het metaal naar China te exporteren. Onderstaande grafiek, die afkomstig is van Bloomberg, kwamen we tegen op Zero Hedge.

    Premies verschillen per regio

    Terwijl de goudprijs wereldwijd hetzelfde is zien we dat de premies op fysiek edelmetaal per regio sterk kunnen verschillen. In Azië zijn de premies op goud aantoonbaar veel sterker toegenomen dan in Europa. Marketupdate volgt dagelijks de premies op goud en zilver bij de Duitse prijsvergelijker Gold.de. De verzamelde prijzen over de maand mei laten zien dat de premies op de Duitse markt gestabiliseerd zijn. In april zijn ze weliswaar wat gestegen, maar in verhouding tot de afgelopen drie jaar is de stijging niet bepaald dramatisch geweest.

    In het Goud en zilver report van week 22 plaatste we de grafieken met de premies op goud in Duitsland gedurende de maand mei. Werden populaire munten als de Krugerrand en de gouden Maple Leaf voor de prijsdaling van april nog voor iets meer dan 2% premie aangeboden, de afgelopen maand was dat opgelopen naar ongeveer 3%. Blijkbaar is de vraag naar goud in Europa nog steeds beperkt in vergelijking met grote delen van Azië.

    Premies op fysiek goud verviervoudigd in Shanghai (Bron: Bloomberg)

  • Roubini: Goudprijs zakt naar $1.000 per troy ounce

    De volledige column van Roubini, waarin deze zes argumenten genoemd worden, is te lezen op de website van Project-Syndicate. De zes argumenten waarom de goudprijs naar $1.000 zal zakken zijn als volgt:

    1. De goudprijs piekt tijdens een extreme crisis. Dat zal voorlopig niet meer voorkomen.
    2. Goud doet het goed in tijden van oplopende inflatie. Dat is overduidelijk geen grote zorg meer, want de inflatie daalt in veel landen.
    3. Nu de economie herstelt is de belangstelling voor metaal dat geen dividend uitkeert aan het afnemen.
    4. De reële rente stijgt alweer, dat is dodelijk voor goud.
    5. Overheden met schuldenproblemen verkopen hun goud.
    6. Goud werd interessant gemaakt door fanatieke rechtse groeperingen in de VS. Die opleving is voorbij.

    Opleving goudprijs mogelijk, maar trend is omlaag

    Roubini denkt dat de goudprijs kortstondig kan opleven, maar dat de langere trend negatief zal blijven. Ook blijft de volatiliteit volgens hem hoog. Ondanks alle argumenten die Roubini in zijn betoog aanvoert is hij van mening dat alle beleggers toch een klein gedeelte van hun portefeuille in goud moeten hebben, als bescherming tegen ’tail risk’.

    Helaas kan Roubini niet verklaren waarom centrale banken nog steeds een goudreserve aanhouden en waarom centrale banken sinds 2010 netto kopers zijn geworden van het gele edelmetaal. Ook zouden we graag van Roubini willen horen waarom er zoveel goud gekocht werd na de prijsdaling van april. Kennelijk hechten mensen die fysiek goud kopen er nog steeds waarde aan, ongeacht een stijging of daling van de goudprijs.

    Roubini verwacht eind 2015 een goudprijs van $1.000 per troy ounce

  • Grafiek: Aandelenrally gesteund door monetaire stimulering Fed

    Onderstaande grafiek laat er weinig twijfel over bestaan dat de beurs monetaire stimulering nodig heeft gehad om het oude record uit 2007 te doorbreken. Met diezelfde kennis zou je kunnen concluderen dat de aandelenkoersen veel verder kunnen stijgen, zo lang Beanke de geldpersfinanciering maar handhaaft op tenminste $85 miljard per maand. Beleggers die alleen tijdens QE-programma’s in de aandelenmarkt zaten pakten tussen 2009 en nu een groot gedeelte van het totale koersrendement mee.

    Hoe negatief men ook kan zijn over de toestand van de werkelijke economie (zie hier de ontkoppeling van macro-economische indicatoren en de aandelenkoers), zo lang Beanke de geldpers laat draaien blijft er meer liquiditeit naar de financiële markten stromen. In de slipstream van stijgende koersen worden ook steeds meer particuliere beleggers meegezogen, waardoor de koersen blijven stijgen.

    De geldpers van de Federal Reserve stuwt de aandelenmarkt omhoog (Bron: Streettalklive.com)

  • Leegstand kantoren in Nederland blijkt veel groter

    Bovenop de officiële leegstand van 7.164.000 vierkante meter aan vloeroppervlak blijkt er ook nog veel verborgen leegstand te zijn. Maar liefst 6.084.925 vierkante meter aan verhuurde kantoorruimte blijkt namelijk ook niet benut te worden. Huurders hebben langlopende contracten afgesloten voor een bepaalde hoeveelheid ruimte, terwijl ze door de economische crisis veel minder ruimte nodig hebben.

    Harold Coenders van AOS Studley verklaarde in het Financieele Dagblad dat veel bedrijven door de crisis mensen hebben moeten ontslaan. Er zijn dus minder werkplekken nodig dan waar men bij het aangaan van de huurovereenkomst op gerekend heeft. Met de ongebruikte, maar verhuurde kantoorruimte inbegrepen zou de totale leegstand van kantoren in Nederland uitkomen op 27%.

    Huurprijzen onder druk

    De verborgen leegstand zal volgens Coenders stapsgewijs op de markt komen, wat de huurprijzen blijvend onder druk zal zetten. Tegelijkertijd moet men verwachten dat de kantorenmarkt minder snel zal aantrekken dan de rest van de economie, omdat er eerst veel verborgen leegstand ingevuld zal worden.

    Bestuursvoorzitter Cuno van Steenhoven van DTZ Zadelhoff was niet verrast door de cijfers die AOS Studley naar buiten bracht, zo schrijft het FD. Het makelaarskantoor raamde de verborgen leegstand eerder al op 2 miljoen vierkanten meters. Van Steenhoven noemt de berekening van de verborgen leegstand ‘nattevingerwerk’, maar erkent dat er inderdaad veel verborgen leegstand is in Nederlandse kantoren. Hij relativeert de cijfers door te zeggen dat er niet zoiets bestaat als een landelijke kantorenmarkt. “Het zijn micromarkten op postcodeniveau. Als je in Utrecht wilt huren heb je niets aan leegstand in Groningen”, aldus van Steenhoven.

    Genoeg kantoorruimte te huur in Nederland, volgens AOS Studley wordt 27% momenteel niet benut (Afbeelding van Bert Spiertz)

  • Goud en zilver report (Week 22)

    In dollars steeg de goudprijs van $1.386,63 naar $1.387,85 per troy ounce, een verwaarloosbaar verschil. De zilverprijs zakte van $22,40 naar $22,26 per troy ounce, een bescheiden daling van 0,63%. De percentages laten zien dat de euro weer iets sterker is geworden ten opzichte van de dollar. De wisselkoers is op het moment van schrijven $1,2989.

    Wachten op richtinggevend nieuwsma

    In vergelijking met de grote prijsdaling van april valt de koersbeweging van de afgelopen weken in het niet. De handel in de metalen is relatief rustig en dat zien we ook aan de stabiliteit van de premies over de afgelopen maand. Blijkbaar hebben veel beleggers hun kruit kort na de grote prijsdaling van april al verschoten. Door gebrek aan richtinggevend nieuws weten de edelmetalen nog geen richting te kiezen. Centrale banken hebben hun monetaire beleid niet aangepast en zullen dat door de beperkte inflatie voorlopig ook niet doen. ETF’s hebben de afgelopen maanden al veel goud en zilver van de hand gedaan, maar als we Barclays mogen geloven hebben we de grootste verkoopgolven van deze fondsen al achter de rug.

    Goudprijs in € per troy ounce (Bron: Goudstandaard)

    Zilverprijs in € per kilo (Bron: Goudstandaard)

    Premies blijven stabiel

    Door de lagere volatiliteit is er minder handel, wat ook te herleiden valt uit de premies op goud en zilver. Marketupdate houdt sinds de publicatie van dit onderzoek dagelijks de premies voor de meest courante beleggingsmunten, goudbaren en zilverbaren bij. Door de laagste prijzen te pakken op de Duitse prijsvergelijker Gold.de krijgen we inzicht in de ontwikkeling van de premies voor munten als de Krugerrand, de Maple Leaf en de Silver Eagle. Onderstaande grafieken laten de resultaten van mei zien (percentages op linkeras, goud- en zilverprijs op rechteras)…

    Premies op goud bleven vrij stabiel, de Krugerrand is zelfs wat goedkoper geworden

    Ook de premies op zilver stabiliseren, weliswaar op een relatief hoog niveau

    Centrale banken kopen

    Centrale banken blijven goud kopen, zo schreven we eerder deze week op Marketupdate. Rusland en Turkije kochten beide een aanzienlijk volume, maar ook kleinere spelers als Kazachstan, Azerbeidzjan en zelfs Griekenland stopten in april iets meer goud in hun kluis. Centrale banken beschouwen goud als een waardevol bezit dat, anders dan papieren bezittingen, ongevoelig is voor een vertrouwenscrisis. Ongeacht de prijsontwikkeling blijven ze goud aan hun reserves toevoegen. Ook particulieren kopen goud, zo blijkt uit cijfers die de Royal Canadian Mint deze week publiceerde. In het eerste kwartaal van dit jaar verkocht het munthuis bijna dubbel zoveel gouden munten als een jaar geleden. Ook werden er in de eerste drie maanden van dit jaar veel meer zilveren munten verkocht dan een jaar geleden.

    De toenemende belangstelling voor goud en zilver is er ook in de Amerikaanse staat Texas. Daar behandelt men een wetsvoorstel om goud en zilver belastingvrij te maken. De huidige ‘sales tax’ van 6,25% ontmoedigt de aan- en verkoop van het metaal. Het is het zoveelste signaal dat erop wijst dat Amerikanen alteatieven zoeken voor de dollar.

  • Kwart Amerikanen kan geen eten betalen

    Pew Research kwam tot de conclusie dat bijna de helft (49%) van de mensen in ontwikkelingslanden het afgelopen jaar geen geld had om genoeg eten te kopen. In ontwikkelde landen lag dat aandeel op 25%. Onderstaande matrix laat een sterke correlatie zien tussen het gemiddelde inkomen in een land en het percentage van de bevolking dat op een bepaald moment geen eten kon betalen. In de regel is het aantal mensen dat geen eten kan betalen lager in landen waar het gemiddelde inkomen per hoofd van de bevolking hoger is.

    Toch lijkt Amerika een uitzondering te zijn. Ondanks een relatief hoog GDP per hoofd van de bevolking (bijna $50.000) was 24% van de ondervraagde Amerikanen niet in staat voldoende eten te betalen. Het tekent de grote inkomensongelijkheid in de VS, die ook blijkt uit de stijgende vraag naar voedselbonnen. In landen als Griekenland, Brazilie, Argentinie, Rusland en Indonesie blijkt dat een vergelijkbaar percentage van de ondervraagden vorig jaar onvoldoende geld had om eten te kopen.

    In landen als Canada, Australie, Duitsland, Spanje en Italie is niet alleen het inkomen een stuk lager dan in de VS, maar ook het percentage dat geen eten kon veroorloven. Oeganda en Nigeria voeren de lijst aan, daar had ongeveer 70% van de ondervraagden het afgelopen jaar onvoldoende geld om eten te kopen.

    Veel armoede in de VS, ondanks het hoge gemiddelde inkomen (Bron: Pew Research)

  • St. Louis Fed: QE helpt vooral de rijksten

    De Federal Reserve becijferde dat het totale netto vermogen van Amerikaanse huishoudens eind vorig jaar $66,1 biljoen bedroeg. Dat is slechts een fractie minder dan de piek van $67,4 biljoen in het derde kwartaal van 2007. In het eerste kwartaal van 2009 bereikte het vermogen van huishoudens door lagere aandelenkoersen een dieptepunt van $51,4 biljoen. Onderstaande grafiek laat zien dat 91% van de nominale verliezen is weggepoetst, geholpen door het stimuleringsbeleid van de Federal Reserve. Maar is daarmee het leed van de crisis vergeten?

    Misleidend

    De St. Louis Fed vindt van niet, want op hun eigen website leggen ze uit waarom het cijfer misleidend is. Zo wordt het effect van inflatie niet meegerekend in de berekening van het totale vermogen van de huishoudens. Het is een nominaal cijfer dat pas enige betekenis heeft na correctie voor inflatie. Als we een correctie toepassen op basis van de officiele inflatiecijfers komen we tot de conclusie dat de vermogens van huishoudens nog ruim 10 tot 15 procent beneden het oude record staan. De St. Louis Fed gaat uit van een stijging van de consumentenprijzen van ongeveer 2% per jaar. Met hetzelfde bedrag kan men vandaag de dag ongeveer 10% minder kopen dan in 2007.

    Het tweede aandachtspunt is dat het totale vermogen van alle huishoudens geen rekening houdt met de ontwikkeling van de populatie. Uiteraard is het makkelijk om het totale vermogen om te rekenen naar vermogen per inwoner, maar dat is niet wat dit cijfer laat zien. De St. Louis Fed schrijft dat er nu 3,8 miljoen meer huishoudens zijn dan in het derde kwartaal van 2007, een toename van 3,4%. Er zijn dus meer huishoudens die het totale vermogen van $66,1 biljoen moeten delen.

    Het derde aandachtspunt is de verdeling van de welvaart. Het herstel van het totale vermogen tussen begin 2009 en eind 2012 is voor een belangrijk deel (62%) toe te schrijven aan hogere aandelenkoersen. Maar niet iedereen heeft een aandelenportefeuille. Sterker nog, vooral de minder vermogende Amerikanen zijn door de beurscrash van 2008 en 2009 afgeschrikt. Velen durfden niet meer in te stappen en hebben de rally die in maart 2009 begon langs zich heen zien gaan. Een groot gedeelte van alle aandelen is in handen van een relatief kleine groep zeer vermogende families. Die hebben het dus veel meer geprofiteerd van de opwaartse beweging van aandelen dan de middenklasse.

    Dat QE de aandelenmarkt een goede impuls heeft gegeven blijkt wel uit de grafieken bij dit en dit artikel uit het Marketupdate archief.

    Vermogen huishoudens is nominaal bijna terug op oude niveau, maar niet alle Amerikanen zullen dat zo ervaren (Bron: St. Louis Fed)