Marketupdate

Blog

  • Saoedi-Arabië wil lenen in Chinese yuan

    Saoedi-Arabië overweegt gedeeltelijk in Chinese yuan geld te lenen op de kapitaalmarkt, zo maakte een hooggeplaatste overheidsfunctionaris van het land donderdag bekend. Door de relatief lage olieprijs moet Saoedi-Arabië voor het eerst in lange tijd weer obligaties uitgeven, die tot op heden allemaal in Amerikaanse dollars genoteerd staan.

    Tot voor kort was het voor veel landen vanzelfsprekend om te lenen in Amerikaanse dollars, omdat dat internationaal gezien de meest gebruikte valuta is. Maar door de snelle groei van de Chinese economie wordt het ook steeds interessanter om geld te lenen in de Chinese yuan.

    Door in een andere valuta te lenen dan in dollars krijgt Saoedi-Arabië een grotere mate van flexibiliteit, omdat het meer speelruimte geeft om goederen in andere valuta af te rekenen. De Saoedische onderminister van Economie en Planning Mohammed al-Tuwaijri zei daar het volgende over tijdens een Saoedisch-Chinese conferentie in Jeddah, de tweede grootste stad van Saoedi-Arabië.

    “Een van onze belangrijkste doelen is om de financieringsbasis van Saoedi-Arabië te diversifiëren. Dat doen we via toegang tot investeerders en bronnen van liquiditeit in de markt. China is met afstand één van de belangrijkste markten. We zullen echter ook toegang zoeken tot andere markten om financiering aan te trekken en Panda Bonds te plaatsen.”

    Geld lenen in Chinese yuan

    Volgens Tuwaijri is de regering van Saoedi-Arabië zeer enthousiast over het idee om obligaties uit te schrijven die in de Chinese yuan genoteerd staan. Deze obligaties, uitgeschreven door landen of bedrijven buiten China, worden in de financiële wereld ook wel ‘Panda Bonds‘ genoemd.

    Saoedi-Arabië wil niet alleen geld lenen om haar begrotingstekort te dekken, maar ook om grote investeringsprojecten te financieren die de economie versterken en die extra werkgelegenheid creëren. In dat perspectief kan het interessant zijn om ook de Chinese kapitaalmarkt aan te boren en geld op te halen in de Chinese valuta.

    Tijdens de conferentie in Jeddah maakten China en Saoedi-Arabië ook hun plannen bekend om een gezamenlijk investeringsfonds met een startkapitaal van $20 miljard in het leven te roepen, waar beide landen de helft aan zullen bijdragen.

    Olie in yuan?

    Tot op heden was het voor veel landen gebruikelijk om in Amerikaanse dollars te lenen, omdat olie wereldwijd voornamelijk in dollars wordt afgerekend. Maar als een land zelf olie produceert en exporteert kan ze er ook voor kiezen om de olie in een andere munteenheid af te rekenen.

    Zo kondigde Iran vorig jaar aan olie voortaan alleen in euro’s af te rekenen. Saoedi-Arabië zou hetzelfde kunnen doen met de olie die ze aan China verkoopt. Op die manier maken beide landen zich minder afhankelijk van de Amerikaanse dollar.

    Het voorstel om obligaties in Chinese yuan uit te schrijven komt dan ook niet uit de lucht vallen, want eerder dit jaar kwamen de twee landen ook al bij elkaar om te praten over verdere samenwerking op het gebied van olie. China is niet alleen de tweede grootste economie ter wereld, ook is het land met ruim 1,3 miljard inwoners de tweede grootste verbruiker van olie.

    Deze bijdrage is afkomstig van Geotrendlines

  • Libië vraagt $20 miljard om vluchtelingenstroom te stoppen

    Libië heeft de komende twintig jaar een bedrag van in totaal $20 miljard nodig om de stroom van vluchtelingen naar Europa tegen te houden. Dat zei Khalifa Haftar, generaal van het Libische leger, onlangs in een interview met de Italiaanse krant Corriere Della Sera. Volgens hem is het op dit moment onmogelijk de vluchtelingenstroom richting Italië en Spanje tegen te houden, omdat Libië niet de middelen heeft om alle mensen zelf op te vangen.

    Het vluchtelingenprobleem is niet op te lossen bij onze kustlijn. Als ze niet meer de zee op gaan moeten we ze hier houden en dat is niet mogelijk. De overeenkomsten die de Italiaanse minister van Binnenlandse Zaken, Marco Minniti, gemaakt heeft met lokale stammen, milities en gemeenten zijn slechts lapmiddelen en fragiele oplossingen.

    In plaats daarvan moeten we samenwerken om de stroom van vluchtelingen te stoppen aan de 4.000 kilometer lange woestijngrens in het zuiden van het land. Mijn soldaten zijn daar klaar voor, ik heb driekwart van het land onder controle. Ik heb de expertise, maar niet de middelen om dat te doen.

    Macron vroeg mij wat we daarvoor nodig hebben. Ik zal hem een lijstje sturen. Denk aan opleidingen voor grenswachten, munitie en wapens, maar ook aan woestijnjeeps, drones, sensoren, lampen voor nachtvisie, helikopters en de materialen die nodig zijn om op iedere honderd kilometer 150 zeer mobiele gewapende mannen te kunnen positioneren.

    $20 miljard naar Libië

    Het bedrag van $20 miljard is veel groter dan de €6 miljard die Europa met tegenzin naar Turkije overmaakte om de vluchtelingen vanuit Syrië en Irak op te vangen. Dat Libië veel meer geld nodig heeft is volgens generaal Haftar niet meer dan logisch, omdat Libië een veel grotere stroom vluchtelingen vanuit heel Afrika moet opvangen.

    Sinds de NAVO bombardementen op Libië en de moord op kolonel Gaddafi wordt het land verdeeld door rivaliserende regeringen en milities. De twee machtigste mannen in het land zijn generaal Khalifa Haftar – die een groot deel van het land en het leger onder controle heeft – en de premier van de eenheidsregering Fayez Serraj.

    In juli kwamen beide heren op uitnodiging van de Franse president Emmanuel Macron bijeen in Parijs, maar dat overleg leverde geen concrete maatregelen op. Er werden geen overeenstemming bereikt over het aanpakken van de migratiestroom en ook over de toekomst van de Libisch regering werd men het niet eens.

    Na de teleurstelling van het topoverleg in Parijs besloot de Libische generaal Haftar een bezoek te brengen aan de regering in Moskou, waar hij een ontmoeting had met de Russische minister van Defensie Sergey Shoigu en Minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov. Volgens Midden-Oosten specialist Vladimir Fitin van het Russian Institute for Strategic Studies kan Rusland kan een belangrijke rol spelen in de vredesonderhandelingen in Libië.

    Vluchtelingenstroom voorspeld door Gaddafi

    Kolonel Gaddafi heeft de landen van de NAVO in april 2011 tevergeefs gewaarschuwd voor de vluchtelingenstroom die zou ontstaan door het bombarderen van Libië. Deze profetische woorden van Gaddafi zijn door de Nederlandse mainstream media waarschijnlijk nooit uitgezonden, dus laten wij het nog maar een keer zien.

    Jullie mensen in de NAVO, luister naar mij. Jullie bombarderen de muur die de Afrikaanse migratie richting Europa tegenhield. Deze muur stopte de terroristen van Al-Qaeda. Libië was deze muur en jullie zijn deze aan het slopen, jullie dwazen…

    Deze bijdrage is afkomstig van Geotrendlines

  • Bundesbank klaar met repatriëring goud

    De Duitse Bundesbank heeft eerder dan gepland de gewenste hoeveelheid goud teruggehaald uit New York en Parijs. Nadat vorig jaar de repatriëring van 300 ton goud uit de Verenigde Staten werd afgerond is nu ook de laatste stapel van 91 ton goud uit Frankrijk weer terug in Frankfurt. Daarmee is het plan om de helft van haar goudvoorraad in eigen land te houden drie jaar eerder dan gepland afgerond.

    bundesbank-goud-repatriering-tabelDe Bundesbank maakte in 2013 haar plannen bekend om een groter deel van de goudvoorraad terug te halen naar eigen land. De doelstelling was om in 2020 weer de helft van het edelmetaal in Frankfurt te bewaren, waarvoor 300 ton uit de VS en 374 ton uit Frankrijk teruggehaald moest worden.

    Duitse goudvoorraad

    Duitsland heeft met 3.378 ton goud verspreid over drie locaties de tweede grootste goudvoorraad ter wereld. Alleen de Verenigde Staten hebben met 8.133 ton nog meer edelmetaal in de kluis. Met het terughalen van de goudvoorraad komt de centrale bank van Duitsland tegemoet aan de kritiek dat ze te weinig goud in eigen beheer had.

    Na de Tweede Wereldoorlog heeft Duitsland in hoog tempo een nieuwe goudvoorraad aangelegd. In ruil voor de export van goederen kreeg het land steeds meer goud toegewezen dat reeds in de kluizen van de Bank of England en de Federal Reserve lag.

    Vlak voor de introductie van de euro in 1999 haalde de Bundesbank al een aanzienlijke hoeveelheid goud terug, voornamelijk uit Londen. Daarna gebeurde er weinig, totdat Duitsland in 2013 haar plannen bekendmaakte om goud weg te halen uit New York en Parijs. De volgende grafiek laat de ontwikkeling van de Duitse goudreserve vanaf 1951 tot en met nu zien.

    ontwikkeling-goudvoorraad-duitsland-1951-mulogo

    Ontwikkeling goudvoorraad Duitsland sinds 1951

    Controle goudvoorraad

    De Bundesbank heeft naar eigen zeggen alle teruggehaalde goudstaven aan een grondige inspectie onderworpen, waarbij geen onregelmatigheden zijn aangetroffen. In 2015 publiceerde de Bundesbank een video, waarop te zien is hoe de goudstaven op echtheid gecontroleerd worden.

    Met deze repatriëring zal ook de meer dan duizend pagina’s lange lijst van goudbaren worden bijgewerkt. Het nieuwe overzicht met de stand van zaken op 31 december 2017 wordt volgend voorjaar verwacht.


  • Zweedse centrale bank wil definitie van inflatie veranderen

    De Zweedse centrale bank wil haar definitie van inflatie veranderen door de kosten van de hypotheek niet meer mee te nemen in het mandje van goederen en diensten waarmee de prijsontwikkeling bepaald wordt. Een opmerkelijk besluit, aangezien wonen juist de belangrijkste kostenpost is voor de meeste Zweedse huishoudens en de kosten van wonen de laatste jaren in Zweden sterk zijn toegenomen.

    Hoewel de centrale bank het zelf nooit zal toegeven lijkt het erop alsof ze met deze nieuwe berekening van de inflatie meer speelruimte wil creëren om haar ruime monetaire beleid voort te kunnen zetten. Dat blijkt ook uit het feit dat de centrale bank een nieuwe ‘variatieband’ van één procent rondom de inflatiedoelstelling van 2% wil introduceren. Op die manier kan de centrale bank in principe langer doorgaan met haar ruime monetaire beleid, dat bestaat uit het opkopen van staatsobligaties en een negatieve rente van -0,5%.

    sweden-inflation-target

    Zweedse centrale bank wil definitie inflatie aanpassen na behalen van doelstelling (Bron: Bloomberg)

    Sweden-housing-prices

    Huizenprijzen in Zweden zijn de laatste jaren sterk gestegen (Bron: Reuters)

    Inflatie

    “Alles bij elkaar zijn deze maatregelen een kleine stap richting meer flexibiliteit, maar op dit moment heeft de uitdaging om de inflatie rond de twee procent te stabiliseren de overhand”, zo verklaarde analist Torbjorn Isaksson van Nordea eerder dit jaar tegenover Bloomberg. De nieuwe inflatieberekening (afgekort als de CPIF) stond namelijk al langer op de agenda van de Zweedse centrale bank, maar nu lijkt deze ook werkelijk ingevoerd te gaan worden. De timing is opvallend, want vorige maand kwam de inflatie voor het eerst sinds 2011 weer boven de doelstelling van 2% uit.

    Het is niet ongebruikelijk dat autoriteiten de inflatiecijfers manipuleren om prijsstijgingen te maskeren. Zo werd naast inflatie ook de term ‘kerninflatie’ geïntroduceerd, een inflatiecijfer waarin de kosten van voedsel en brandstof niet zijn meegenomen. Een inflatiecijfer waarin de belangrijke producten worden weggelaten is voor niemand relevant, behalve voor centrale banken en overheden die er belang bij hebben om de prijsstijgingen zo laag mogelijk weer te geven.

    Ook in de Verenigde Staten worden inflatiecijfers al langer gemanipuleerd, bijvoorbeeld door substitutie en door de samenstelling van het mandje van goederen en diensten van tijd tot tijd te veranderen. Op die manier wordt de inflatie veel lager weergegeven dan wat consumenten in werkelijkheid ervaren. De website Shadowstats laat zien dat de inflatie vandaag de dag drie tot vier procentpunt hoger zou uitvallen, indien men de traditionele rekenmethode zou gebruiken.

    gs-logo-breed

    Dit artikel wordt u aangeboden door Goudstandaard, uw adres voor de aankoop en verzekerde opslag van edelmetalen. Wilt u goud kopen? Neem dan contact op door te mailen naar [email protected] of door te bellen naar +31(0)88-4688488.

  • ‘Overheden brengen het meeste nepnieuws’

    Overheden zijn door de geschiedenis heen altijd onbetrouwbaar gebleken en hebben er daarom alle belang bij informatie naar buiten te brengen die niet met de werkelijkheid overeenkomt. Dat zegt Cees Hamelink, emeritus hoogleraar Internationale Communicatie aan de Universiteit van Amsterdam en emeritus hoogleraar Media, Religie en Cultuur aan de Vrije Universiteit in een gesprek met Café Weltschmerz.

    Hamelink legt uit hoe overheidsinstanties met behulp van woordvoerders, spindokters en communicatiewetenschappers het vertrouwen van het publiek weten te winnen, terwijl de boodschap die ze brengen niet altijd waar is. De media nemen deze berichten vaak gewoon over, omdat veel journalisten volgens hem onvoldoende kritisch zijn. Goede journalistiek vergt weliswaar tijd, intelligentie en onderzoeksvermogen, maar dat is de enige manier waarop de media haar taak als ‘vierde macht’ kan vervullen, zo concludeert Hamelink.

    Een interessant gesprek over de rol van de media naar aanleiding van een artikel dat eerder dit jaar verscheen op de website Novini. Professor Cees Hamelink gaf eerder ook al een minicollege voor de Universiteit van Nederland met als titel “Waarom moet je niet geloven wat in de krant staat”.

    Deze bijdrage is afkomstig van Geotrendlines

  • “Goudprijs kan verder stijgen tegenover olieprijs”

    De goudprijs nadert de $1.300 per troy ounce en staat daarmee op het hoogste niveau in negen maanden. Zorgen over de groei van de Amerikaanse economie en opgelopen geopolitieke spanningen met Noord-Korea hebben de prijs van het edelmetaal een impuls gegeven, maar volgens sommige experts kan de goudprijs nog veel verder stijgen.

    Kijken we bijvoorbeeld naar de historische relatie tussen goud en olie, dan zitten we volgens Bloomberg nog steeds in een opwaartse trend die nog enige tijd kan aanhouden. Sinds het begin van dit jaar is de goudprijs met 11% gestegen, terwijl de olieprijs dit jaar juist tien procent gedaald is. De afgelopen drie jaar is goud al twee keer zo duur geworden ten opzichte van olie, maar veel speculanten verwachten dat deze ratio de komende tijd verder zal stijgen.

    Goud versus olie

    Alleen deze maand voegden beleggers $321 miljoen toe aan het SPDR Gold Trust (GLD), terwijl ze $540 miljoen weghaalden uit de SPDR Energy Select Sector fonds dat vooral geld in de energiesector investeert. Beleggers geven momenteel dus duidelijk hun voorkeur aan het edelmetaal, dat goed presteert bij een negatieve reële rente en toenemende geopolitieke spanningen.

    “De goudprijs is gestegen door recent gepubliceerde tegenvallende cijfers en test nu het weerstandsniveau van $1.300 per troy ounce. Dit is het niveau waarop de rallies zowel in april als in juni gestopt werden. Als we daar deze keer significant doorheen kunnen breken, dan is dat zeer positief voor het edelmetaal”, zo verklaarde analist Matt Maley van Miller Tabak & Co tegenover Bloomberg.

    gold-oil-rally

    Goud/olie ratio opnieuw in opwaartse trend (Bron: Bloomberg)

  • Amerikaanse minister van Financiën inspecteert goud Fort Knox

    Amerikaanse minister van Financiën inspecteert goud Fort Knox

    De Amerikaanse minister van Financiën Steven Mnuchin heeft onlangs een bezoek gebracht aan Fort Knox, de militaire basis waar 60% van de nationale goudvoorraad opgeslagen ligt. Het bezoek is opmerkelijk, omdat er sinds de opening van de goudkluis in 1936 nog maar twee keer eerder een minister van Financiën op bezoek is geweest om de goudvoorraad te inspecteren.

    Na afloop van het bezoek verklaarde Mnuchin op twitter dat al het goud er nog ligt. De laatste keer dan een minister van Financiën de goudkluis van Fort Knox bezocht was in 1948, toen John Snyder de minister van Financiën was.

    Goudvoorraad in Fort Knox

    Met de invoering van de Gold Reserve Act in 1934 kwam er een einde aan de goudstandaard en werd het voor de Amerikaanse bevolking verboden om een substantiële hoeveelheid goud te bezitten. De bevolking werd door Executive Order 6102 van president Roosevelt op straffe van een grote geldboete of een gevangenisstraf verplicht gouden munten in te wisselen voor papiergeld.

    De regering zocht een plek om dat goud op te slaan en besloot daarom een nieuwe goudkluis te bouwen op de legerbasis van Fort Knox. Alle ingeleverde munten werden direct omgesmolten tot goudbaren, wat ook verklaart waarom veel goudstaven in Fort Knox een zuiverheid van ongeveer 90% hebben. Dat is namelijk hetzelfde percentage goud als in de gouden dollarmunten.

    De goudkluis van Fort Knox spreekt bij veel mensen tot de verbeelding. Niet alleen omdat er zoveel goud ligt, maar ook vanwege de geheimzinnigheid waarmee deze omgeven is. De laatste keer dat andere mensen dan het personeel van Fort Knox de goudkluis van binnen zagen was in 1974, toen Amerikaanse congresleden een bezoek brachten aan de militaire basis. De laatste keer dat alle goudbaren ook daadwerkelijk geteld werden was in 1953. Sindsdien heeft er geen volledige ‘audit’ meer plaatsgevonden, al werd een aantal jaar geleden wel een ruim 1.200 pagina’s tellende lijst van goudbaren openbaar gemaakt.

    Bij het grote publiek werd Fort Knox bekend door de James Bond film Goldfinger uit 1964. In deze film weet James Bond, gespeeld door Sean Connery, te voorkomen dat de Amerikaanse goudvoorraad besmet wordt door een radioactieve bom.

    gs-logo-breed

    Dit artikel wordt u aangeboden door Goudstandaard, uw adres voor de aankoop en verzekerde opslag van edelmetalen. Wilt u goud kopen? Neem dan contact op door te mailen naar [email protected] of door te bellen naar +31(0)88-4688488.

  • Column: Euforie over Nederlandse economie

    Eerder deze week kopten de kranten met het nieuws dat de economie in ons land weer op volle toeren draait. In het tweede kwartaal van dit jaar werd een groei van 1,5% gemeten, een groei die de afgelopen zeventien jaar nog maar twee keer eerder werd waargenomen. Ten opzichte van een jaar geleden groeide de economie met 3,3%, wat na correctie voor het aantal werkdagen zelfs 3,8% bleek te zijn.

    Volgens het CBS wordt de economische groei breed gedragen, aangezien zowel de consumptie, de investeringen als de export toenamen. Dat klinkt als goed nieuws, maar is natuurlijk niet het volledige verhaal…

    Wat is economische groei?

    Stel je voor dat mensen in uw omgeving opeens weer huizen gaan kopen of een nieuwe auto voor de deur zetten… dan krijg je de indruk dat hun persoonlijke economische situatie verbeterd is. Maar als vervolgens blijkt dat het huis gekocht is met een maximale hypotheek bij de bank en dat die auto pas over een paar jaar afgelost hoeft te worden, dan kijk je opeens heel anders naar hun economische situatie.

    Dit voorbeeld klinkt misschien heel logisch, maar als het gaat over de groei van de Nederlandse economie als geheel verliezen we dit totaalplaatje al snel uit het oog. Dan gebruiken we economische modellen waarin de factor schuld niet in de vergelijking wordt meegenomen.

    Dat is opmerkelijk, aangezien het vermogen dat wij als Nederlanders hebben voor een aanzienlijk deel bepaald wordt door de waarde van de eigen woning. Het zijn de schommelingen van de huizenprijzen die ervoor zorgen dat we in crisistijd massaal de hand op de knip houden en dat we ons in tijden van stijgende huizenprijzen te snel rijk rekenen. Met tienduizenden euro’s overwaarde op je huis geef je nou eenmaal makkelijker geld uit aan een vakantie of een nieuwe badkamer dan wanneer je huis onder water staat of de waarde gelijk is aan de hoogte van de hypotheek.

    Schuld gedreven economische groei

    Ik durf de bewering aan dat een groot deel van de groei van de Nederlandse economie, waar de media deze week euforisch over bericht hebben, te herleiden valt naar de stijgende huizenprijzen en het positieve sentiment dat daaruit voortkomt.

    Natuurlijk is het prettig dat het economisch weer beter gaat, de werkloosheid daalt en minder mensen naar de voedselbank gaan. Maar laten we deze gunstige omstandigheden ook gebruiken om lastige hervormingen door te voeren, zoals het versneld afbouwen van onze extreem hoge hypotheekschuld. En laten we deze kans ook aangrijpen om vaart te maken met het hervormen van ons pensioenstelsel, dat door de jongere generatie werknemers vaak als een ‘zwart gat’ wordt gezien waar alleen maar geld in verdwijnt.

    Het gezegde gaat dat je het dak moet repareren als de zon schijnt. Het is dan ook diep bedroevend om te zien dat de vier formerende partijen in politiek Den Haag zich in deze lastige tijden meer bezighouden met de vraag of het Wilhelmus wel of niet gezongen moet worden in de klas…

    Frank Knopers

    gs-logo-breed

    Deze column van Frank Knopers verscheen eerder op Goudstandaard. Goudstandaard is gespecialiseerd in de verkoop en opslag van fysiek edelmetaal. Wilt u meer informatie over beleggen in edelmetalen? Bel ons op +31(0)88 46 88 488 of mail naar [email protected].




  • Centrale banken financieren 20% van de staatsschulden

    De vier meest prominente centrale banken in de wereld hebben op dit moment al een vijfde deel van de totale staatsschuld van hun eigen overheid in handen, zo meldt de Financial Times. De Federal Reserve, ECB, Bank of Japan en Bank of England hebben sinds het uitbreken van de financiële crisis op grote schaal staatsobligaties opgekocht, met als doel de financiële markten te kalmeren en de rente verder omlaag te brengen.

    Deze vier centrale banken – plus de centrale banken van Zweden en Zwitserland – hebben gezamenlijk ongeveer $15 biljoen aan bezittingen op hun balans staan, waarvan $9 biljoen in de vorm van staatsobligaties van hun eigen land. Dat is omgerekend bijna 20% van de totale staatsschuld van $46 biljoen die deze landen hebben.

    central-banks-chart-2-en

    Balanstotaal centrale banken is afgelopen tien jaar explosief gestegen (Bron: Credit Suisse)

    central-banks-chart-1-en

    Balansen centrale banken bestaan voor groot deel uit staatsobligaties (Bron: Credit Suisse)

    Centrale banken als laatste redmiddel

    De ECB heeft met $4,9 biljoen het grootste balanstotaal van alle centrale banken, waarvan bijna $2 biljoen uit staatsobligaties bestaat. De balans van de Federal Reserve is door verschillende rondes van monetaire verruiming opgezwollen tot een totaal van $4,47 biljoen, waarvan ongeveer 50% uit Amerikaanse staatsobligaties en nog eens 40% uit hypotheekleningen bestaat. Ook Japan heeft de spreekwoordelijke geldpers de laatste jaren in een hogere versnelling gezet, want hun balanstotaal is met $4,53 biljoen nu al groter dan dat van de Federal Reserve. En daarvan bestaat zelfs 85% uit staatsobligaties.

    Het opkopen van staatsobligaties was ooit bedoeld als een tijdelijke maatregel om de financiële markten tot kalmeren te brengen, maar het instrument werkte zo goed dat alle grote centrale banken er verslaafd aan zijn geraakt. De grote vraag is hoe we nu verder moeten, want vroeg of laat zullen centrale banken hun monetaire beleid moeten normaliseren om te voorkomen dat de inflatie uit de hand loopt. Toen de Federal Reserve in 2013 haar stimuleringsprogramma afbouwde ging dat gepaard met meer volatiliteit op de financiële markten. Vooral opkomende economieën kwamen toen onder druk te staan, omdat deze erg kwetsbaar bleken voor een waardestijging van de dollar.

    Volgende week staat de jaarlijkse bijeenkomst van Jackson Hole op de agenda, waar centrale bankiers en vooraanstaande economen overleg zullen voeren over de stand van de wereldeconomie en het gewenste monetaire beleid. Volgens de laatste berichtgeving zal de ECB hier geen grote beleidsverandering aankondigen.

  • Aandelen zelden zo duur als nu

    De Amerikaanse aandelenmarkt is sinds 1881 maar op twee momenten duurder geweest dan nu, namelijk in de aanloop naar de beurscrash van 1929 en tijdens de internetbubbel van eind jaren negentig. Dat is de conclusie die je kunt trekken als je de waarde van aandelen bepaalt op basis van de gemiddelde koers/winst verhouding over de afgelopen tien jaar, de waarderingsmethode die beleggers kennen als de Shiller PE Index.

    Op dit moment staat de lange termijn koers/winst verhouding met 29,72 weer bijna net zo hoog als tijdens het hoogtepunt van de aandelenbubbel die in 1929 uiteen spatte. De volgende grafiek laat zien dat aandelen op dit moment relatief duur zijn ten opzichte van de winstgevendheid van de onderliggende bedrijven, maar dat de aandelenkoersen nog veel verder kunnen stijgen. Zo bereikte de Shiller PE ratio in december 1999 een all-time high van meer dan 44. Hieronder een grafiek met data die teruggaat tot het jaar 1881.

    stock-market-shiller-pe-ratio

    Aandelen zijn relatief duur op basis van koers/winst verhouding (Bron: Multpl.com)

    This time is different?

    De Federal Reserve begint zich wel meer zorgen te maken over de waardering van aandelen. Stanley Fisher, de vice-voorzitter van de centrale bank, zei onlangs tijdens een conferentie van het IMF in Washington dat waakzaamheid op zijn plaats is nu de activaprijzen en de schuldposities weer toenemen.

    Volgens Fisher zijn de records op Wall Street voor een deel te verklaren door optimistische verwachtingen over de economie, maar ook door een hogere risicobereidheid van beleggers. Tot op heden heeft dat volgens de vice-voorzitter van de Federal Reserve niet geleid tot meer leverage in het financiële systeem, maar dat is wel iets wat hij nauwlettend in de gaten houdt.

    Ook Fed-voorzitter Yellen heeft haar zorgen uitgesproken over de stijgende prijzen van financiële activa, terwijl dat onder leiding van haar voorganger Bernanke juist het doel was van het ruime monetaire beleid. “Waarderingen van financiële activa zijn ietwat verhoogd als je traditionele waarderingsmethoden zoals de koers/winst ratio gebruikt”, aldus Yellen.

    Geen alternatief?

    Op basis van de koers/winst verhouding zou je tot de conclusie kunnen komen dat de Amerikaanse aandelenmarkt op dit moment overgewaardeerd is, maar er zijn ook argumenten aan te voeren die de huidige waardering van aandelen rechtvaardigen. Zet je het rendement van aandelen bijvoorbeeld tegenover dat van obligaties, dan zijn aandelen door de extreem lage rente nog steeds de meest interessante optie van de twee. Staatsobligaties leveren vrijwel niets meer op, waardoor beleggers rendement zoeken in alternatieven als aandelen en vastgoed.

    Opvallend genoeg hebben edelmetalen veel minder geprofiteerd van de extreem lage rente en het stimulerende beleid van centrale banken. Sinds 2016 is de goudprijs weliswaar weer wat gestegen, maar met een koers van ongeveer $1.300 per troy ounce staat het edelmetaal ruim 30% lager dan het all-time high van 2011. Zien beleggers edelmetalen over het hoofd? Of zijn aandelen echt de nieuwe veilige haven in een tijdperk van extreem lage rente?

    fed-model-stock-valuation

    Door de extreem lage rente zijn aandelen nog steeds interessanter dan obligaties (Bron: Voya, via twitter)

  • Zuid-Korea ziet risicopremie obligaties stijgen

    Vanwege de oplopende spanningen met Noord-Korea betalen beleggers een steeds hogere risicopremie voor Zuid-Koreaanse obligaties. Persbureau Yonhap schrijft dat de risicopremie voor bepaalde obligaties die in een vreemde valuta zijn uitgeschreven sinds februari 2016 niet meer zo hoog zijn geweest als nu.

    Volgens het Korea Center for International Finance is de risicopremie voor dit soort obligaties met een looptijd van vijf jaar inmiddels opgelopen tot 70 basispunten. Ook de aandelenmarkt reageert op de Noord-Koreaanse dreiging, want de Kospi index zakte vijf dagen op rij en staat op het moment van schrijven vijf procent lager dan het hoogste niveau van de maand juli.

    Het Zuid-Koreaanse ministerie van Financiën en de centrale bank van het land hebben al laten weten dat ze alle noodzakelijke stappen zullen zetten om de Zuid-Koreaanse munt te ondersteunen, mocht deze ten opzichte van de Amerikaanse dollar in waarde kelderen.

    Deze bijdrage is afkomstig van Geotrendlines