Blog

  • OPEC landen gaan olieproductie niet terugschroeven

    De belangrijkste olieproducerende landen hebben aangegeven dat ze niet van plan zijn hun olieproductie terug te schroeven. De OPEC-landen staan voor de vraag of ze bereid zijn marktaandeel in te leveren, ten gunste van een betere prijs voor hun olie. Door de productie terug te schroeven kunnen ze het overschot op de wereldwijde oliemarkt oplossen, maar grote olieproducenten als Saoedi-Arabië, de Verenigde Arabische Emiraten en Rusland zijn niet bereid deze taak op zich te nemen. Rusland verklaarde zelfs dat ze volop olie blijft produceren, zelfs als de olieprijs verder zakt naar $60 per vat.

    Rusland produceert 10,5 miljoen vaten olie per dag, ongeveer 11% van de wereldwijde productie. Het standpunt van Rusland komt voor velen als een verrassing, omdat het begrotingsoverschot als sneeuw voor de zon verdwijnt bij een olieprijs lager dan $100. Kennelijk is Rusland bereid een prijzenoorlog te voeren, een prijzenoorlog die vooral de Verenigde Staten pijn zal doen. Saoedi-Arabie en de Verenigde Arabische Emiraten hebben de laagste productiekosten en zullen zich dus niet veel zorgen maken over een daling van de prijs. Binnen de OPEC waren allee Irak en Venezuela voorstander van het idee om de olieproductie te verlagen. Volgens schattingen van de OPEC zal het aanbod van olie op de wereldmarkt in de eerste helft van 2014 ongeveer een miljoen vaten per dag hoger liggen dan de vraag.

    Verdere daling olieprijs in het verschiet

    Een verdere daling van de olieprijs zet de VS onder druk, omdat de productie van schalie-olie onrendabel is bij een veel lagere olieprijs. Een ander resultaat van de lagere olieprijs is dat de wereldwijde vraag naar dollars afneemt. Landen hebben bij een lage olieprijs minder dollars nodig om hun energierekening te betalen. Het is om die reden opmerkelijk dat Saudi-Arabië, als belangrijke bondgenoot van de VS, niet bereid is haar olieproductie terug te schroeven en de prijs te ondersteunen. Saoedi-Arabië verwacht dat de olieprijs op den duur vanzelf zal stabiliseren, maar zegt niet tegen welke prijs. Een rondvraag langs verschillende experts doet Bloomberg concluderen dat de olieprijs wel eens richting de $60 tot $70 kan zakken, voordat vraag en aanbod weer in balans worden gebracht. In een ander artikel schrijft Bloomberg dat de dagen waarin de OPEC de productie gemakkelijk kon afstemmen op de vraag voorbij zijn. Vorige week werd tijdens het G20 topoverleg nog besloten dat olie en gas niet gebruikt zullen worden als politiek instrument.

    Als het aan Rusland en Saoedi-Arabië ligt is er genoeg olie voor iedereen

  • 60 Minutes: Infrastructuur van de VS in verval

    Het Amerikaanse programma 60 Minutes besteedde onlangs aandacht aan de slechte toestand van de infrastructuur in het land. Achterstallig onderhoud van wegen, bruggen, spoorlijnen, havens en vliegvelden begint zorgelijke vormen aan te nemen. Bijna 70.000 bruggen in de VS (dat is 1 op de 9) verkeert in slechte staat en vereist groot onderhoud, maar de financiële middelen daarvoor worden vaak niet ter beschikking gesteld. Het probleem is dat veel bruggen decennia geleden al gebouwd zijn, toen er veel minder zware vrachtwagens op de weg waren dan nu.

    Volgens experts verkeert bijna een derde van alle wegen in de VS in een slechte staat. De reden voor zoveel achterstallig onderhoud is dat politici het niet aandurven de belastingen op brandstof te verhogen. Uit die belastingen wordt het onderhoud aan de wegen gefinancierd, een potje dat vandaag de dag volstrekt ontoereikend is. Hoe kan het dat een land dat zoveel miljarden investeert in militaire aanwezigheid over de hele wereld en dat honderden miljarden aan schuldpapier kan opkopen niet in staat is haar infrastructuur te onderhouden?

  • Amerikaanse schuldeconomie draait weer

    De totale schulden van Amerikaanse huishoudens zijn in het derde kwartaal van dit jaar opnieuw gestegen, zo schrijft de Federal Reserve in haar nieuwste rapport over de vermogensposities van huishoudens in de VS. In het derde kwartaal kwam er $78 miljard aan schuld bij, waarmee het totaal stijgt naar $11,71 biljoen. Dat betekent dat we minder dan $1 biljoen verwijderd zijn van het record dat in het derde kwartaal van 2008 bereikt werd. Vooral autoleningen, creditcards en studentenleningen leverden dit jaar een grote bijdrage aan de toegenomen schuldpositie van Amerikaanse huishoudens, maar ook hypotheken waren in trek. Volgens Wilbert van der Klaauw, econoom bij de New York Fed, lijkt het erop dat de periode van schuldaflossing voorbij is en dat huishoudens weer meer durven te lenen.

    In het derde kwartaal steeg de totale hypotheekschuld in de VS met $35 miljard, de hoeveelheid studentenleningen met $8 miljard en het bedrag aan autoleningen met $29 miljard. Tegelijkertijd nam het aantal wanbetalingen heel iets toe, van 6,2% in het tweede naar 6,3% in het derde kwartaal. De volgende grafiek laat zien hoe de totale schuld van Amerikaanse huishoudens gegroeid is over de afgelopen tien jaar.

    total-debt-households-us

    Amerikaanse huishoudens nemen weer meer schulden op zich (Via Businessinsider)

  • China kopen weer meer goud via Hong Kong

    China importeerde in oktober 77,63 ton goud uit Hong Kong, een stijging van 13,1% ten opzichte van de maand september. Het is de derde maand op rij dat China meer goud importeert via Hong Kong, wat suggereert dat de vraag naar goud in China weer wat aantrekt na een zwakke zomerperiode. In de eerste helft van dit jaar zagen we de import van goud via Hong Kong dalen, omdat er eerst voorraad weggewerkt moest worden.

    De periode van voorraadafbouw lijkt voorbij, want de import van goud via de stadstaat Hong Kong krabbelde de laatste drie maanden weer op tot een niveau dat dichter in de buurt komt bij de recordimporten van 2013. In de eerste tien maanden van dit jaar heeft China netto 670,23 ton goud geïmporteerd via Hong Kong, tegenover 957,22 ton in dezelfde periode van vorig jaar. Dat is een jaar-op-jaar daling van ongeveer dertig procent.

    De volledige versie van dit artikel verscheen eerder op een partner blog.

    china-goud-import-2014

    China haalt de laatste maanden weer meer goud uit Hong Kong (Grafiek van Doijer & Kalff)

  • Wil Frankrijk ook goud terughalen?

    Frankrijk moet onmiddellijk al haar goud terughalen uit het buitenland, zo schrijft de Franse politica Marine LePen van Front National in een open brief aan de Franse centrale bank. Ook schrijft ze in de brief dat Frankrijk moet stoppen met de verkoop van goud en dat de centrale bank, in het verlengde van het Zwitserse referendum, tenminste 20% van haar reserves in goud moet aanhouden. Ook mag de Banque de France volgens LePen de nationale goudreserve van 2.435 ton niet voor leasing beschikbaar stellen. Het nieuws werd driftig vertaald en belandde al op verschillende blogs, waaronder Zero Hedge.

    Het feit dat Marine LePen een open brief stuurde bevestigt dat het onderwerp leeft in de politiek en onder de Franse bevolking. Zo weinig aandacht er was toen er honderden tonnen goud verkocht werden door verschillende Europese centrale banken, zoveel aandacht is er nu voor dit onderwerp. De Duitse repatriëring van goud, de geheime operatie van de Nederlandsche Bank en het Zwitserse goudreferendum dat over een paar dagen gehouden wordt bewijzen dat er nieuw leven in de discussie over goud geblazen is.

    Helaas heeft Marine LePen zich niet goed verdiept in de actuele stand van zaken. Journalist Nikolaus Jilch verwijst op twitter naar documentatie van het LBMA Precious Metals Conference, dat op 30 september 2013 gehouden werd in Rome. Daarin lezen we dat de complete goudvoorraad van Frankrijk al op Franse bodem aanwezig is! Er hoeft dus niets gerepatrieerd te worden...

    marine-le-pen

    Marine Le Pen stuurt open brief aan de Banque de France inzake de goudvoorraad

  • Spanje leent goedkoper dan de VS

    Vroegen de financiële markten in de zomer van 2012 nog een rente van meer dan 7,5% om Spanje voor 10 jaar geld te lenen, nu nemen beleggers genoegen met een rente van slechts 1,97% op precies dezelfde staatsobligatie. Dat betekent dat Spanje vandaag de dag goedkoper geld kan lenen dan de VS, die momenteel 2,3% rente betalen over een 10-jaars leningen. Ook Italië, dat in 2011 nog meer dan 7% moest betalen om geld op te halen, kan nu goedkoper lenen dan de Amerikaanse regering. De Italiaanse rente staat op het moment van schrijven namelijk op slechts 2,17%. Ook de Portugese regering heeft geen enkele moeite meer om geld op te halen bij spaarders, want ook dit land kan tien jaar geld lenen voor minder dan 3%.

    Griekenland, dat in het heetst van de Europese schuldencrisis volledig verstoten werd van de kapitaalmarkt kan weer geld ophalen. Een rente van 8% op een 10-jaars lening is hoog, maar het is aanzienlijk minder dan de 30% die beleggers begin 2012 vroegen om Griekenland geld te lenen. De rust op de kapitaalmarkt keerde in 2012 terug toen Draghi beloofde alles te doen om de Euro te redden. De ECB heeft sindsdien de rente nog enkele keren verlaagd, wat ook een gunstig effect heeft gehad op de rente die landen moeten betalen over hun schulden.

    De lage rente maakt het voor landen aantrekkelijk de tekorten op te laten lopen en geld bij te lenen, maar de ECB heeft herhaaldelijk gezegd dat dat niet de bedoeling is. Landen moeten koste wat kost hun begroting op orde brengen, omdat dat op de lange termijn meer vertrouwen uitstraalt op de financiële markten. Het is opmerkelijk dat beleggers genoegen nemen met zo'n lage rente, want de Spaanse economie staat er helemaal niet zo goed voor. Hoewel de Spaanse economie sinds 2013 weer een bescheiden groei laat zien is de werkloosheid nog steeds bijzonder hoog. Blijkbaar is er veel vraag naar Europees schuldpapier dat de rente omlaag duwt.

    eurozone-bond-crisis

    Rente op Europese staatsobligaties blijft maar dalen

  • Grafiek: Hoeveel goud ligt er bij de Federal Reserve?

    Nick Laird van Sharelynx maakte een grafiek van de totale goudvoorraden in de VS sinds het jaar 1880. Op de grafiek is het Amerikaanse goud in het blauw weergegeven, terwijl het groene gedeelte het goud vertegenwoordigt dat de VS slechts in bewaring heeft voor andere landen. We zien dat de goudvoorraden in de VS in 1960 een piek van meer dan 26.000 ton bereikte, waarvan het grootse deel aan de Amerikaanse Treasury toebehoorde. Tussen 1950 en 1965 bleef de totale hoeveelheid goud in de Amerikaanse kluizen relatief stabiel op ongeveer 25.000 ton, maar gedurende deze periode daalde het Amerikaanse aandeel in deze goudvoorraad van 22.000 naar 13.000 ton. Dat betekent dat ongeveer 9.000 ton goud in deze periode in handen kwam van buitenlandse centrale banken die dollaroverschotten omwisselden voor goud.

    Vanaf begin jaren ’70 begonnen buitenlandse centrale banken hun goud al weg te halen uit de VS. Lag er in 1971 nog 12.282 ton aan ‘buitenlands goud’ bij de Federal Reserve, in 2000 was dat nog maar 7.200 ton. Dat betekent dat er maandelijks gemiddeld 15 ton goud werd opgevraagd. De afgelopen vijftien jaar werd er bijna geen goud meer teruggehaald uit de VS. In 2007 en 2008 haalden Zwitserland en Frankrijk respectievelijk 250 en 227 ton goud weg uit de VS en in 2014 haalde Nederland bijna 130 ton goud terug uit Amerika.

    federal-reserve-gold-holdings

    Hoeveel goud ligt er sinds 1880 in de VS

  • Waarom blijven Amerikaanse aandelen stijgen?

    De Amerikaanse aandelenmarkt breekt record na record en laat veel andere aandelenmarkten achter zich. Wat is het geheim achter de steeds hogere waarderingen van Amerikaanse bedrijven, vraagt Businessinsider zich af. Analist Binky Chadha van Deutsche Bank bestudeerde de beursgenoteerde bedrijven in de VS en kwam tot de conclusie dat er nergens in de wereld zoveel aandelen worden teruggekocht door bedrijven als in de VS. Bedrijven die veel geld in kas hebben en geen investeringskansen zien kunnen besluiten aandelen terug te kopen uit de markt, waardoor de winst per aandeel toeneemt. Beleggers weten dat een hogere winst per aandeel een hogere aandelenkoers rechtvaardigt, omdat de verwachtte terugverdientijd van de investering korter wordt.

    De volgende grafiek van Deutsche Bank laat zien hoeveel aandelen er netto worden uitgegeven of teruggekocht door bedrijven in verschillende regio’s in de wereld. Deze grafiek laat in één oogopslag zien dat er in de VS uitzonderlijk veel aandelen teruggekocht worden door bedrijven, terwijl bedrijven in opkomende markten in Azië en in de Eurozone juist netto aandelen blijven uitgeven en daarmee de koersen wat omlaag drukken.

    Naast het terugkopen van aandelen heeft uiteraard ook de extreem lage rente een gunstig effect op aandelen. Als de rente op spaargeld en obligaties veel lager is dan het dividend op aandelen wordt het aantrekkelijker om aandelen te kopen. De zoektocht naar rendement heeft dus ook een prijsopdrijvend effect op aandelen.

    dividend-share-us

    Beursgenoteerde bedrijven in de VS kopen massaal aandelen terug

  • Zwakke yen helpt Japan Inc.

    Bijna een jaar geleden introduceerde de nieuwe premier van Japan, Shinzo Abe, zijn nieuwe economische politiek, bekend onder de naam Abenomics. Onderdeel van Abenomics was een monetair en fiscaal verruimingsbeleid bedoeld om de inflatie op te jagen door de yen systematisch te gaan verzakken. Dat had ook als neveneffect, dat de exportpositie van veel Japanse bedrijven sterk zou gaan verbeteren.

    Dat laatste spreekt in ieder geval uit de resultaten van veel grote Japanse bedrijven over het eerste halfjaar van 2014. Toyota Motor heeft de buitenwacht al laten weten dat zijn winst over heel 2014 met 12% zal gaan stijgen en zal uitkomen op een bedrag van ¥2 biljoen ($17 miljard). De uiteindelijke winst kan wel eens veel hoger gaan uitvallen, omdat Toyota uitgaat van een wisselkoers van ¥105 in de dollar, terwijl er op dit moment meer dan ¥116 in de dollar gaan. Hoewel een groot deel van de productie van Toyota niet meer in eigen land plaats vindt, zijn de voordelen van een zwakke yen ten opzichte van de dollar nog steeds niet te versmaden. Elke ¥1 verzwakking ten opzichte van de dollar in de wisselkoers levert voor Toyota een impuls voor het operationeel resultaat van 2%.

    jpy-usd

    Japanse yen is dit jaar met 20% in waarde gezakt ten opzichte van de dollar

    Zwakke yen stuwt export

    Toyota is uiteraard niet het enige bedrijf dat blij is met een zwakke yen. Veel grote Japanse bedrijven in de exportsector hebben profijt van de zwakke yen. De winst is groot wanneer de opbrengst van hun in dollars uitgedrukte exporten in yens worden omgezet. Winsten van dochters in het buitenland stijgen als ze in yens worden omgezet. Volgen analisten kan de yen nog wel verder verzwakken tot ¥130 of misschien wel ¥140 tegenover de dollar, voordat de voordelen van de zwakke yen wegvallen tegen de nadelen van de stijgende kosten die een zwakkere munt met zich meebrengt. Maar niet alle bedrijven hebben profijt van een zwakke yen. Vooral niet-beursgenoteerde bedrijven hebben er ronduit last van. Een verzwakking van de wisselkoers van ¥105 naar ¥115 levert de internationale corporates een extra plus op van ¥1,9 biljoen, maar de niet-genoteerde bedrijven een min van in totaal ¥1,3 biljoen. De zwaarste klappen krijgen de kleinste bedrijven, die de minste mogelijkheden hebben om de snel stijgende kosten te compenseren. Een enkel grote corporate zucht ook onder de zwakke Yen. Het meest aansprekende voorbeeld is misschien wel Sony, dat 75% van zijn spulletjes exporteert. Het vervelende voor Sony is, dat het heel veel van zijn componenten uit het buitenland betrekt en betaalt in dollars.

    japan-car-factory

    Japanse maakindustrie profiteert van zwakke yen

    japanese-growthBinnenlandse bestedingen blijven achter

    Het meeste leed wordt echter geleden door bedrijven die voor de Japanse binnenlandse consumentenmarkt werken. Die zien met groeiende zorg hoe de consument steeds meer moeite krijgt om de gestegen prijzen te betalen. De verhoging van de BTW van 5% naar 8% was voor veel consumenten, maar ook bedrijven de doodsteek. Consumenten werden bijna schrikachtig om de portemonnee te trekken. Deze bedrijven is er daarom alles aan gelegen, dat de yen stabiliseert. Gebeurt dat niet, dan zullen sommige bedrijven de prijzen moeten verhogen ter compensatie voor de zwakke yen en de steeds duurder wordende grondstoffen. Maar daarmee raken ze feitelijk nog verder van huis. Een gedeeltelijke oplossing zou kunnen zijn, dat bedrijven die volop profiteren van de zwakke yen, hun personeel eindelijk eens beter gaan betalen. Dat gebeurt echter maar mondjesmaat. Dat is zeker voor Shinzo Abe een streep door de rekening. In zijn strategie voor herstel van de Japanse economie speelt een stijgende koopkracht een belangrijke rol. Bedrijven voelen er vooralsnog weinig voor om hem te volgen. Lees ook:  Cor Wijtvliet Over Cor Wijtvliet: Als econoom studeerde Wijtvliet af op economische geschiedenis en kent hij als geen ander de valkuilen en mogelijkheden van crises. Wijtvliet werkte tot de vorige crisis van 2008 als onderzoeker, analist en vermogensstrateeg voor banken en instellingen zoals het Nederlands Instituut voor het Bank- en Effectenbedrijf (NIBE), Centraal Bureau voor de Statistiek, KBW-Wesselius, Friesland Bank Securities en Van Lanschot Bankiers. Die wereld laat hij in 2009 achter zich en vestigt zich succesvol als onafhankelijk analist. Hij schrijft in 2009 onthullende commentaren en vileine columns en wordt regelmatig gevraagd zijn doortastende kijk op geld- en beleggingszaken te geven in de Nederlandse media. Zo was Dr. Wijtvliets opinie onder andere te zien, te horen en te lezen in RTLZ, Business Nieuws Radio (BNR) en Het Financieele Dagblad (FD). Meer informatie:

  • Rusland blijft goud kopen

    De centrale bank van Rusland heeft in oktober opnieuw goud gekocht. Met een aankoop van 19,7 ton brengt het land haar totale goudreserve naar 1.169,5 ton. Volgens cijfers van het IMF heeft russia-reservesRusland in de eerste tien maanden van dit jaar al 134,3 ton aan haar reserves toegevoegd.

    Volgens Elvira Nabiullina, gouverneur van de centrale bank, heeft de centrale bank dit jaar al 150 ton van het gele metaal aan haar reserves toegevoegd. Dat betekent dat er in deze maand opnieuw tenminste 15,7 ton edelmetaal aan de reserves is toegevoegd. Dat is twee keer zo veel als de 77 ton die Rusland vorig jaar kocht. Ondanks het feit dat de roebel onder druk staat blijft de centrale bank ook dit jaar goud aan haar reserves toevoegen. De grafiek van de Economist rechts laat de daling van de totale reserves zien.

    Rusland blijft goud kopen

    “Het feit dat Rusland meer goud koopt en geen diversificatie zoekt in valutareserves is zeer positief”, zo verklaarde handelaar Frank Lesh van FuturePath Trading tegenover Bloomberg. Ook andere centrale banken kopen dit jaar volop goud, ondanks het feit dat goud dit jaar opnieuw aan waarde verloren heeft ten opzichte van de dollar. Volgens schattingen van de World Gold Council zullen centrale banken dit jaar 22% meer goud kopen dan vorig jaar.

    russian-gold-reserves-oct14

    Rusland kocht dit jaar al 150 ton goud, twee keer zo veel als in 2013

  • Deutsche Bank: “ECB kan beleggers verlossen van hun goud”

    Deutsche Bank: “ECB kan beleggers verlossen van hun goud”

    Analisten van Deutsche Bank schrijven in hun nieuwste update dat de ECB beleggers in goud een dienst kan bewijzen door het goud van ze terug te kopen. In hun rapport schrijven ze het volgende:

    “Het idee om goud te kopen heeft voordelen gezien de mogelijke verkopers. Veel goud is in handen van private huishoudens, vooral in landen als Duitsland. In sommige gevallen is het goud een ongewenst overblijfsel van een door de crisis gedreven beleggingsbeslissing van vijf jaar geleden. Een programma dat erop gericht is dit goud te kopen kan liquiditeit vrij maken die nu nog ligt te slapen. Een deel van dat liquide gemaakte vermogen kan zelfs voor consumptie gebruikt worden.”

    Het mag duidelijk zijn dat Deutsche Bank vrij cynisch geworden is over goud. Het is volgens analisten van de bank niet meer dan een overblijfsel dat beleggers de afgelopen jaren kochten uit angst voor een grote crisis. De bank verwacht op korte termijn een prijs van ongeveer $1.209 per troy ounce, met een maximum van $1.215 en een bodem van $1.157 per troy ounce.

    deutschebank-gold

    Deutsche Bank vind het een goed idee dat de ECB goud gaat kopen van beleggers