Blog

  • Chinese AIIB investeringsbank zal uitsluitend dollars gebruiken

    De nieuwe Chinese investeringsbank waar meer dan vijftig landen van over de hele wereld aan deelnemen zal uitsluitend Amerikaanse dollars gebruiken als munteenheid, zo bericht de Financial Times. Dat werd afgelopen zaterdag duidelijk bij de officiële lancering van de Asian Infrastructure Investment Bank (AIIB). Het is een opvallende keuze, want China had de investeringsbank ook kunnen gebruiken als platform om de yuan te promoten. De investeringsbank zal leningen verstrekken voor de ontwikkeling van infrastructuur in de deelnemende landen.

    In een toespraak benadrukte president Xi Jinping het belang van nieuwe investeringen in infrastructuur via de investeringsbank:

    “De vraag naar ontwikkeling van infrastructuur in Azië is enorm. De oprichting en opening van de AIIB betekent ook veel voor de hervorming van het wereldwijde economische systeem. Het sluit aan op de evoluerende trend van het wereldwijde economische landschap en zal bijdragen aan een effectiever en en rechtvaardiger bestuur.”

    AIIB_logo

    Aziatische investeringsbank gaat geld uitlenen in dollars

    Dollars

    Volgens analisten heeft China de dollar gekozen, omdat de meeste landen hun bijdrage aan de investeringsbank ook in dollars zullen voldoen. Ze zullen bij voorkeur ook in dollars lenen, omdat ze dan niet beperkt zijn tot Chinese opdrachtgevers die de yuan accepteren. De Chinese investeringsbank begint met een kapitaal van $100 miljard, dat uitgeleend kan worden aan landen die grote infrastructurele projecten willen ontwikkelen.

    China heeft een stem van 26% in de investeringsbank, maar er is altijd een meerderheid van 75% van de stemmen nodig om belangrijke besluiten te nemen. Er is dus altijd voldoende draagvlak nodig, voordat de investeringsbank een lening verstrekt aan één van de landen. De eerste aanvragen voor leningen worden halverwege het jaar verwacht. Tegen het einde van dit jaar verwacht men dat de eerste leningen uit het potje van de AIIB verstrekt zullen worden.

    De president van de nieuwe Chinese investeringsbank, Jin Liqun, begint enthousiast aan zijn termijn van vijf jaar. Hij zei daar het volgende over:

    “We hebben een goed gevulde pijplijn van gezamenlijk gefinancierde en zelfstandige projecten. Infrastructuur is de sleutel voor een brede sociale ontwikkeling en voor het terugdringen van armoede.”

  • Chinezen willen haven in Griekenland kopen

    Het Chinese staatsbedrijf China Ocean Shipping, ook wel Cosco Group genoemd, is van plan de grootste containerhaven in Griekenland te kopen. Het gaat om de haven in Piraeus, de stad die op slechts zes kilometer afstand van de Griekse hoofdstad Athene ligt. De haven kan door haar strategische ligging aan de Middellandse Zee een belangrijke rol spelen in de nieuwe Chinese Silk Road handelsroute, die zowel over land als over zee loopt.

    Het Chinese staatsbedrijf legt een bedrag van ongeveer €700 miljoen op tafel voor een 67% belang in de haven van Piraeus. Er waren geen andere bieders, maar omdat de Grieken het bod te laag vonden is er nog geen deal gesloten. Deze week zal China Ocean Shipping met een hoger bod moeten komen om de haven te bemachtigen.

    Handelsroute

    Als China de haven in handen krijgt heeft ze controle over de snelst groeiende containerhaven in de wereld. Van alle Europese havens ligt deze het dichtst bij het Suezkanaal, een strategische ligging waar de Chinezen optimaal gebruik van willen maken. China Ocean Shipping heeft al een overslagbedrijf in de haven van Piraeus en wekelijks vertrekken er al drie vrachttreinen met containers richting de Europese markt. Als China de haven in handen krijgt kan ze deze transportroute over land verder uitbreiden. Het is nog te vroeg om te zeggen of de Griekse haven met Chinese investeringen een concurrent kan worden voor havens als Rotterdam en Hamburg in het noordelijke deel van Europa, of dat de haven van Piraeus alleen goederenvervoer zal wegnemen bij andere Europese havens aan de Middellandse Zee.

    piraeus

    Chinezen hebben belangstelling voor de haven van Piraeus

  • Een lage olieprijs als bedreiging voor de petrodollar?

    De daling van de olieprijs tot onder de $30 per vat is potentieel een grote bedreiging voor de status van de Amerikaanse dollar als wereldreservemunt. Blijft de olieprijs nog lang laag, dan wordt het voor landen veel gemakkelijker over te schakelen naar een andere munt om de olie in af te rekenen. Maar hoe gaat dat in zijn werk? Een analyse…

    Oliedollar

    Om dit onderwerp goed te bespreken blikken we eerst even terug in de tijd. Na het loslaten van de koppeling tussen de dollar en goud was er geen anker meer dat de dollar waarde gaf. De dollar was niet langer garantie op levering van goud, een probleem dat door Kissinger heel slim opgelost door in 1973 een deal te sluiten met Saoedi-Arabië. Olie zou voortaan uitsluitend in dollars afgerekend worden, waarmee alle dollarreserves die centrale banken in de loop der tijd verzameld hadden een nieuwe functie kregen. Ze waren niet langer een claim op goud, maar op een overvloedige voorraad olie uit het Midden-Oosten.

    Alle landen die olie importeren hadden vanaf dat moment dollars nodig om olie te kunnen kopen, waardoor wereldwijd de vraag naar dollars werd veiliggesteld. En omdat de wereldeconomie zo afhankelijk is van olie was het niets minder dan logisch dat men ook andere grondstoffen in dollars zouden afrekenen.

    Neem als voorbeeld een land dat koper en graan exporteert en olie importeert. Als zij weten dat de olie alleen in dollars betaald kan worden, dan zou de meest logische reactie zijn om dollars te vragen voor de goederen die ze aan het buitenland verkopen (in dit voorbeeld koper en graan). En omdat deze situatie hetzelfde was voor alle olie-importerende landen en omdat olie een relatief grote kostenpost is duurde het niet lang voordat alle grondstoffen wereldwijd in de Amerikaanse dollar werden afgerekend.

    Dit systeem zorgde voor een aanhoudende vraag naar dollars, waardoor de waarde van de munt kunstmatig hoog gehouden werd. Dit geeft een bevoorrechte positie aan de Verenigde Staten, omdat zij als enige in staat zijn dollars te creëren. Dit monopolie is al verschillende keren aangevallen, denk aan de oliecrisis van 1973, maar ook aan pogingen van Irak en Libië om olie in een een andere munteenheid te verhandelen.

    Daling olieprijs

    Terug naar de ontwikkelingen van vandaag de dag. De olieprijs zakte deze week onder de $30 per vat, terwijl in de zomer van 2014 nog meer dan $100 betaald werd voor een vat olie. Waarom blijft een land als Rusland een recordhoeveelheid olie oppompen, terwijl hun gemiddelde kostprijs hoger ligt dan de prijs waarvoor de olie op dit moment verhandeld wordt? En waarom zijn landen als Saoedi-Arabië en Rusland zo vastberaden hun productie verder op te schroeven, terwijl de opbrengst per vat als een baksteen naar beneden gaat?

    Opvallend is dat Saoedi-Arabië de laatste tijd meer toenadering tot Rusland zoekt om de verstandhouding te verbeteren, terwijl het land in het verleden juist goede relaties onderhield met de Verenigde Staten. Staan we aan de vooravond van grote veranderingen?

    Van dollar naar euro?

    Een mogelijk scenario is dat deze twee olieproducerende landen een transitie voorbereiden van de dollar naar de euro als wereldwijde handelsmunt. Die stap wordt makkelijker gemaakt bij een lage olieprijs, omdat de rest van de wereld dan minder dollarreserves aan hoeft te houden. En dat is ook precies wat we in 2015 voor het eerst sinds in decennia zagen gebeuren.

    Een zeer lage olieprijs zorgt voor minder vraag naar dollars, waardoor landen meer beweegruimte krijgen om de import van olie in een andere munt af te rekenen. Zo levert Iran inmiddels olie aan India in ruil voor roepies en ondernemen zowel China als Rusland initiatieven om olie in hun eigen munt te verhandelen.

    falling-reserves

    Wereldwijde valutareserves dollar (Grafiek van Bloomberg)

    Alternatief

    Toen de dollar in 1971 werd losgekoppeld van goud en toen een paar jaar later de oliecrisis uitbrak was er geen alternatieve wereldmunt voor de dollar. Inmiddels is die er wel, want de euro is uitgegroeid tot een munt die door meer dan 300 miljoen mensen gebruikt wordt en die het vertrouwen van de markt heeft gekregen door de evenwichtige betalingsbalans en de productiviteit van de Eurozone als geheel.

    Zou de euro de rol van wereldwijde handelsmunt kunnen overnemen? De zegen van Rusland hebben ze! Wat denkt u?

    Global_Reserve_Currencies

    Kan de lage olieprijs de transitie naar de euro als wereldhandelsmunt versnellen?

  • RBS: “Daling olieprijs rampzalig voor high-yield obligaties”

    Kredietanalist Alberto Gallo van de Royal Bank of Scotland zegt in een gesprek met Bloomberg dat de daling van de olieprijs grote gevolgen zal hebben voor de Amerikaanse high-yield obligatiemarkt. De energiesector vertegenwoordigt 18% van deze markt in de VS. Daarnaast bestaat nog eens 10 tot 15 procent van de high-yield obligatiemarkt uit leningen aan in bedrijven die nauw verweven zijn met de energiesector.

    Voeg je daar de problematische retailmarkt aan toe, dan kom je volgens kredietanalist Gallo tot de conclusie dat bijna een derde deel van deze markt onder druk staat. In een gesprek met Bloomberg zegt hij dat een toename van het aantal faillissementen in de VS door de daling van de olieprijs vrijwel onvermijdelijk is geworden.

    Daling olieprijs

    Alberto Gallo merkt op dat RBS vorig jaar de daling van de olieprijs tot onder de $30 al zag aankomen. De olieprijs van in de $30 en $40 per vat was voor het Midden-Oosten prima, omdat het concurrenten in schalie van de markt hield. Maar nu de prijs verder gedaald is komen ze zelf ook in de problemen. De kredietanalist van RBS zegt daar het volgende over:

    “Maar nu realiseren deze olieproducerende landen zich dat ze nu tegen elke prijs olie moeten produceren om drastische bezuinigingen te voorkomen. Ze moeten misschien wat bezittingen van de hand doen of geld uit hun staatsfondsen halen. Er is $7 biljoen aan vermogen in sovereign wealth funds in de wereld en die hoeveelheid daalt! Petrodollars zijn petro pennies geworden.”

    Lees ook:

    oilprice-inflation-adjusted
    De olieprijs is na correctie voor inflatie zelfs op laagste niveau sinds 1989 (Grafiek via Bloomberg)

  • Grafiek: Europese aandelen stijgen terwijl bedrijfswinsten dalen

    De Europese aandelenmarkten zijn in de periode van 2011 tot en met 2015 sterk in waarde gestegen, maar dat was niet de verdienste van de bedrijven zelf. De bedrijfswinst, één van de meest gebruikte methodes om de waarde van een aandeel te bepalen, is in deze periode namelijk helemaal niet gestegen. Sterker nog, sinds 2011 is er sprake geweest van een licht dalende trend…

    In de periode van 2009 tot en met 2011 werden Europese aandelen ook meer waard, maar toen wisten de beursgenoteerde bedrijven hun winsten ook met 40% ten verhogen. De afgelopen vijf jaar stegen de aandelenkoersen ook, terwijl de bedrijfswinsten daalden! De gemiddelde koers/winst verhouding steeg in deze periode van 8x naar 15x.

    Lage rente

    De meest voor de hand liggende verklaring hiervoor is de extreme daling van de rente, waardoor aandelen aantrekkelijker worden ten opzichte van obligaties. Het dividendrendement alleen is in veel gevallen al hoger dan de rente, zeker bij staatsobligaties. Toch is het opvallend dat Europese bedrijven hun winstgevendheid niet hebben weten te vergroten, want een lagere rente betekent ook dat de financieringslasten voor bedrijven dalen.

    european-stocks-bubble

    Europese aandelen duurder, terwijl onderliggende bedrijfswinsten dalen (h/t: Karel Mercx)

  • Japan leent 10 jaar voor 0,19%

    De rente op 10-jaars staatsleningen van de Japanse overheid bereikte deze week een nieuw dieptepunt van 0,19%. Beleggers zoeken een veilige haven en kiezen voor Japanse staatsobligaties, omdat dit schuldpapier zeer liquide is. ABN Amro schreef een week geleden in haar wekelijkse valutarapport dat de Japanse yen haar status van veilige haven versterkt heeft, omdat de munt in het geweld van de wereldwijd dalende aandelenkoersen en de wereldwijde valutaoorlog bijzonder goed stand weet te houden. In de eerste week van dit jaar steeg de waarde van de yen met 2% ten opzichte van de Amerikaanse dollar.

    De extreem lage rente op Japanse staatsleningen suggereert een zeer gering risico, maar het ligt er maar net aan hoe je daar naar kijkt. Nominaal gezien is de Japanse yen absoluut een veilige munt, omdat Japan een eigen centrale bank heeft die altijd geld kan bijdrukken en de markt kan ondersteunen met het opkopen van staatsobligaties en aandelen. Maar daarin schuilt ook een gevaar, want valutaspecialist Georgette Boele van de ABN Amro schreef in haar valutarapport van 7 januari dat een verdere waardestijging van de yen meer monetaire stimulering door de centrale bank kan uitlokken.

    japan-bondyield-10yr

    Japanse 10-jaars staatsobligaties hebben een historisch lage rente van 0,19% (Grafiek via Holger Zschaepitz)

    Tip: Maakt u zich zorgen om uw vermogen? Overweeg dan eens wat spreiding aan te brengen met fysiek goud. Door de geschiedenis heen heeft dit edelmetaal haar waarde weten te behouden, in tegenstelling tot veel valuta. Het is niet voor niets dat zelfs centrale banken nog steeds aanzienlijke goudreserves aanhouden. Wilt u goud kopen, Goudstandaard is een betrouwbare aanbieder van fysiek goud, zilver en platina met mogelijkheden tot opslag van edelmetaal dankzij AFM vergunning.

  • Italië doet mee aan Nord Stream 2 project

    De regering van Italië wil meedoen aan de ontwikkeling van de Nord Stream 2, een nieuwe gasleiding door de Baltische Zee waarmee Rusland in de toekomst veel meer gas aan Europa kan leveren. Dat schrijft de Italiaanse versie van de Huffington Post. Dit nieuws komt een paar dagen na het telefoongesprek dat de Italiaanse premier Matteo Renzi had met de Russische president Poetin.

    De deelname van Italië aan de Nord Stream 2 is een belangrijke verschuiving in de Italiaanse positie, want eind vorig jaar was Italië nog zeer kritisch over dit Duits-Russische project. In december 2015 vroeg Italië nog om een evaluatie van dit energieproject, omdat het niet conformeerde aan het Europese energiebeleid om minder afhankelijk te worden van aardgas uit Rusland. De Nord Stream 2 zou de afhankelijkheid van gas uit Rusland juist vergroten, wat tot grote verdeeldheid leidde binnen Europa.

    Nord Stream 2

    De Nord Stream 2 is een ruim 1.200 kilometer lange gasleiding die naast de oorspronkelijke Nord Stream gelegd zal worden. Omdat de leiding rechtstreeks van Rusland naar Duitsland loopt zijn er minder risico’s die de levering van aardgas kunnen verstoren. Duitsland heeft tegen de Europese afspraken in al verregaande afspraken gemaakt met Rusland over de uitbreiding van deze gasleiding. Nu Italië zich hierbij aansluit is het interessant om te zien wat andere landen gaan doen. Is volledige Europese onafhankelijkheid van Russisch aardgas wel realistisch?

    Nord_Stream_ceremony

    Ook Italië staat nu achter de Nord Stream 2

  • Infographic: Bitcoin in een overzicht

    De Bitcoin bestaat al een paar jaar en wint nog steeds aan populariteit. Het is dan ook niet verkeerd om ons een te verdiepen in een paar opmerkelijke feiten over de groei van deze virtuele munt. Per dag wordt er $289 miljoen aan betalingen doorgevoerd via Bitcoin. Dat lijkt niet veel in vergelijking met de ruim $17,5 miljard die met VISA overgeboekt wordt en met de $9,8 miljard aan transacties die MasterCard dagelijks verwerkt, maar het is al meer dan het bedrag dat dagelijks verwerkt wordt door Western Union.

    Als je Bitcoin vergelijkt met PayPal dan wordt meteen duidelijk hoe razendsnel het gebruik van Bitcoin groeit. In drie jaar is het aantal PayPal gebruikers van 123 miljoen naar de 173 miljoen gesprongen. Leg daar maar eens Bitcoin’s stijging tegenover: van 13.000 naar drie miljoen in diezelfde jaren.

    Meer bedrijven accepteren Bitcoin

    Met zulke getallen is het logisch dat bedrijven staan te springen om geld te investeren. Het grootste bedrijf dat bitcoins accepteert blijft Microsoft. Dell staat daar net onder en ook Dish Network is erg goed bezig. Er komen jaarlijks talloze bedrijven bij die door het succes ook dit digitale betaalmiddel accepteren.

    Het grootste gedeelte van de bitcoin gebruikers is man en meer dan de helft is tussen de 19 en 34 jaar oud. Inmiddels zijn er ook al verschillende bitcoin miljonairs, zoals de Winkelvoss Twins die in totaal $11 miljoen in bitcoins waard zijn, of Satoshi Nakamoto die inmiddels al 980.000 bitcoins bij elkaar heeft gespaard. Vandaag de dag zijn er bijna 500 geldautomaten ontwikkeld waar mensen Bitcoins kunnen kopen.

    Bitcoin blijft maar groeien. Steeds meer bedrijven investeren en het gebruik wordt alsmaar aangemoedigd. Om die reden is het erg interessant om eens te kijken naar een stel opvallende feiten binnen de industrie. Deze infographic laat op een overzichtelijke manier zien waarom Bitcoin nou zo’n succes boekt! Het onderzoek is onder meer uitgevoerd door fillupmyluggage met dank aan dr-discount.nl voor de illustraties.

    bitcoin-infographic

    Bitcoin in een infographic

  • Grafiek: Bij welke olieprijs draaien landen break-even?

    De olieprijs zakte deze week heel even onder de $30 per vat, het laagste niveau in twaalf jaar tijd. Maar welke landen kunnen tegen die prijs nog winstgevend olie produceren? Het volgende overzicht van de Economist leert ons dat eigenlijk alleen de oliestaten in het Midden-Oosten nog rendabel kunnen produceren. We halen een quote aan van ANOTHER uit de Gold Trail. Die schreef op 4 april 1998 het volgende…

    Truly, I tell the reason for this action. The US oil companies knew that the cheap reserves were found. The governments knew this also. The only low cost oil reserves in the world at this time were in the Middle East, and their cost to find and produce was very low. It was known, that, in time, ALL oil would come from this land. As much higher US dollar prices were needed to allow exploration and production of other reserves, worldwide. – ANOTHER

    break-even-olieprijs-economist

    Alle goedkope olie komt uit het Midden-Oosten (Afbeelding van de Economist)

  • Albert Edwards: “Aandelenmarkt VS kan 75% dalen”

    Econoom Albert Edwards van Société Générale voorziet een nieuwe recessie in de Verenigde Staten die gepaard kan gaan met een koersdaling van 75% voor de Amerikaanse aandelenmarkt. Hij ziet donkere wolken boven de economie vanwege de zeer zwakke cijfers over de industriële productie in de Verenigde Staten.

    “Wanneer een economie richting een recessie gaat is het bijna altijd de maakindustrie die de minder volatiele dienstensector omlaag sleurt”, aldus Edwards. De S&P 500 index kan in een nieuwe recessie weer richting de bodem van begin 2009 zakken, die ligt op 666 punten. Maar het zal Edwards niet verbazen als die bodem doorbroken wordt en de koersen verder dalen tot een niveau van 550 punten.

    edwards1

    Ontkoppeling tussen industrie en dienstensector voorspelt volgens Edwards weinig goeds (Grafiek van SocGen)

    Overwaardering

    De theorie achter deze extreme voorspelling is dat centrale banken er sinds de crisis van 2008 alles aan gedaan hebben om de aandelenkoersen op te blazen. Van een volledige correctie is nooit sprake geweest, want toen de beurzen in maart 2009 een bodem bereikten waren deze nog steeds redelijk hoog gewaardeerd. In het verleden werden extreem hoge waarderingen op de aandelenmarkt gevolgd door een korte fase van extreme onderwaardering, maar dat gebeurde niet in 2009.

    Breekt er opnieuw een recessie uit, dan hebben centrale banken volgens Edwards niet genoeg middelen tot hun beschikking om de markt te stimuleren. Was er in 2008 nog ruimte om de economie aan te jagen met een renteverlaging, nu is dat niet meer mogelijk omdat de rente al zo goed als nul is.

    Bear market

    Volgens Edwards was er de afgelopen zes jaar sprake van een cyclische bull market in een markt die fundamenteel in een dalende trend zit. Komen zijn verwachtingen uit, dan kunnen de aandelenkoersen dalen tot een koers/winst ratio van 7 bereikt is. Dat betekent een S&P 500 index van 550 punten en dat is een 75% daling ten opzichte van de piek op ongeveer 2.100 punten.

    Veel beleggers achten een daling van 75% onwaarschijnlijk groot. Maar er waren ook maar weinig mensen die de omvang van de financiële crisis van 2008 correct voorspeld hadden. Zelfs de Federal Reserve zag de crisis toen niet aankomen.

    Zie ook:

    TIP: Goudstandaard heeft in samenwerking met Slimbeleggen een handige goudgids samengesteld. In deze goudgids heeft Goudstandaard doorgerekend wat de optimale weging is voor goud binnen uw beleggingsmix. Meer weten? Klik hier om het rapport te downloaden!

  • Chinese scheepsbouwers merken terugval wereldeconomie

    De terugval van de wereldeconomie heeft ook zijn weerslag op de scheepvaartsector, zo schrijft Bloomberg. Door de dalende vraag naar grondstoffen is er minder vraag naar transportschepen die deze bulkgoederen kunnen vervoeren, met als resultaat dat meer scheepsbouwers in de problemen komen.

    Shipping_containers_at_ClydeSinds 2010 zijn in China ongeveer 140 scheepsbouwers failliet gegaan en de verwachting is dat dat aantal de komende twee jaren verder zal oplopen. Analisten van JP Morgan deden onderzoek naar de markt en kwamen tot de conclusie dat het afgelopen jaar slechts 67 scheepsbouwers nieuwe opdrachten heeft binnengehaald, tegenover 126 in 2014 en 147 in 2013. Dat is bijna een halvering in slechts twee jaar tijd.

    De Chinese organisatie van scheepsbouwers zagen in de eerste elf maanden van 2015 een daling van het aantal orders van maar liefst 59%. Veel van deze bedrijven hebben nu overcapaciteit en proberen steun te krijgen van de Chinese overheid om het hoofd boven water te kunnen houden. De zwakkere yuan geeft een klein concurrentievoordeel ten opzichte van scheepsbouwers elders in de wereld, maar dat verschil is te klein om te compenseren in een markt die als geheel een grote krimp laat zien.

    Baltic Dry Index

    De Baltic Dry Index, die de tarieven voor het transport van bulkgoederen volgt, zake vorig jaar met 39% en bereikte in december zelfs het laagste niveau dat ooit gemeten is. Als we de prijzen van goederenvervoer op zee beschouwen als de thermometer van de wereldhandel, dan kunnen we voorzichtig concluderen dat het toekomstbeeld er momenteel bijzonder slecht uitziet.

    Zorgen om een verdere groeivertraging kunnen grote gevolgen hebben voor tal van Chinese sectoren. Een combinatie van hoge schulden en vraaguitval kan grote gevolgen hebben, zeker voor de transport- en bouwsector van China.

    baltic-dry-lowest

    Baltic Dry Index staat op een dieptepunt (Grafiek via Zero Hedge)

    Zwakke economie

    Er zijn al langer tekenen zichtbaar dat de wereldeconomie aan het vertragen is. Internationaal transportbedrijf Maersk merkte in november al op dat de wereldhandel veel minder sterk is dan je op basis van de groeicijfers zou mogen verwachten. In september stelde de OESO haar verwachtingen voor de groei van de wereldeconomie al naar beneden bij en eind december deed ook Christine Lagarde van het IMF een vrij sombere voorspelling voor de wereldeconomie in 2016.